SPEYER met de 11de eeuwse romaanse Keizerdom, deelstaat Rijnland-Palts

Het grondgebied van de tegenwoordige stad Speyer (Ned.: Spiers) werd al door de Kelten bewoond. Van een bisdom Speyer is sinds de 7 de eeuw sprake, vermoedelijk was er in de laat-Romeinse tijd al een bisschopszetel. Speyer, sinds 1294 rijksstad, was tot 1570 meer dan vijftig keer plaats van samenkomst voor de rijksdag. De dom, die het stadsbeeld beheerst, is een der grootste romaanse bouwwerken van Duitsland.
Keizerdom, Domplatz, zie plattegrond
Sinds de 7de eeuw stonden hier al eerdere kerken. Met de bouw van de huidige dom werd echter pas onder keizer Hendrik II begonnen (eerstesteenlegging 1030). Dertig jaar later was het geweldige bouwwerk al voltooid. Nadat Hendrik III de voltooiing van de crypte feestelijk had gevierd, liet zijn opvolger Hendrik IV de dom wijden. In de loop van de tijd onderging hij vele veranderingen die deels verband hielden met zijn kwetsbare ligging bij de Rijn, deels een gevolg waren van de in de loop der tijden veranderende smaak. De ingrijpendste wijziging dateert uit de tijd van keizer Hendrik IV die het vlak gedekte middenschip liet overwelven - een prestatie in de Duitse architectuur die geschiedenis heeft gemaakt. Vele verbouwingen die het oorspronkelijke beeld van de dom hebben beïnvloed, zijn bij de in 1957 begonnen restauratie ongedaan gemaakt. Bij de viering van het negenhonderdjarig bestaan toonde de dom weer zogoed als geheel het beeld uit de bouwtijd tijdens de keizers. De situering - ongeveer 10 m boven de Rijn - versterkt de machtige werking die van het bouwwerk uitgaat. Twee oost- en twee westtorens begrenzen de kerk en zijn tegelijkertijd' haar bekroning. Tussen deze beide torenparen verheffen zich kleinere, achthoekige torens, zowel boven de viering als boven de voorhal.
Vensters, arcaden en portalen
zijn rijk versierd; waarschijnlijk uit Lombardije afkomstige steenhouwers hebben hier meesterwerken van de beeldhouwkunst geleverd. Binnen heeft de machtige pijlerbasilica enorme afmetingen (lengte 133 m). De overwelving versterkt de grootse indruk. Koningskoor en viering zijn zo gebouwd dat zij het architectonische hoogtepunt van het interieur vormen (zie plattegrond). Onder het koor bevindt zich de crypte, bereikbaar via trappen vanuit de oostelijke einden van de zijschepen. De crypte is in drie ruimten verdeeld die ieder bijna vierkant zijn en op een prachtige manier met elkaar in verbinding staan. Niet voor niets gaat zij door voor de 'mooiste onderkerk ter wereld'. Haar vroegromaanse vormen zijn de eeuwen door indrukwekkend duidelijk bewaard gebleven. In de crypte zijn vier keizers, drie keizerinnen, vier koningen en vijf bisschoppen begraven. Van de aanbouwen is vooral de Afrakapel opmerkelijk. Het eenschepige, vier traveeën tellende bouwwerk dateert uit omstreeks 1100, werd in 1689 door de Fransen verwoest, doch is in 1850 weer opgebouwd. Van uitzonderlijke waarde zijn de prachtige, in originele toestand bewaard gebleven kapitelen. Twee prachtige beeldhouwwerken (het reliëf met de Kruisdraging uit het midden van de 15de eeuwen een reliëf met de Annuncia­tie, omstreeks 1470) zijn van hun oorspron­kelijke plaatsen aan de buitenzijde van de dom hierheen overgebracht. Aan het zuidelijke zijschip is in de 11de eeuw de Emmeramskapel aangebouwd en daarboven in 1857 de Catharinakapel.
Evangelische Drievuldigheidskerk, Grosse Himmelsgasse
Bij de verwoestingen in 1689 werden ook de protestantse kerken van de stad voor een groot deel vernield. Het ontwerp van J.P. Graber werd gekozen uit die van de naar deze opdracht meedingende architecten. In 1717 werd de kerk, een van de belangrijkste barokkerken in het huidige Rijnland-Palts, gewijd. Het is een zeer ruim opgezette zaalkerk met een aan vijf zijden afgesloten koor. Het interieur wordt bepaald door de dubbele houten galerijen waarvan de zijkanten van schilderin­gen zijn voorzien. Ook de koepelvormige houten overwelving is versierd met (aan Guthbier toegeschreven) uit omstreeks 1713 daterende schilderingen.
Gedächtniskirche/Retscherkirche, Landauer Strasse
De neogotische kerk is in 1904 gebouwd ter herdenking van de protestatia van de evangelische vorsten tijdens de rijksdag van 1529.
Mikwe, Judengasse
Het joodse bad is een van de weinige die in Duitsland behouden zijn gebleven. Het dateert uit de 12de eeuw en was bestemd voor de rituele wassing van de vrouwen.
Stadsversterkingen
Belangrijkste en tegelijkertijd een van de mooiste stadspoorten van Duitsland is de Altpörtel in de Max­milianstrasse. Zij dateert uit de 12de eeuw (veranderingen en uitbreidingen in de 13de en 16de eeuw). Tot de stadsversterkingen behoort ook het Heidentürmchen (13de eeuw) in de domtuin.
Historisch museum van de Palts, Grosse Pfaffengasse 7
Het beroemdste bezit is de 'Goldene Hut aus Schifferstadt', een van de drie bekende gouden kegels uit de bronstijd, die in 1835 in de nabijheid van Schifferstadt gevonden is. Hij dateert uit omstreeks 1200 v.C. en deed vermoedelijk dienst bij godsdienstige riten. Behalve een verzameling gewild aan stedelijke en regionale cultuurgeschiedenis heeft het museum als speciale afdeling een wijnmuseum. Dom- en diocesaanmuseum, Domplatz. Het belangrijkste van de collectie zijn vondsten afkomstig uit de graven van de Duitse keizers in de dom, handschriften, cultusvoorwerpen en voorwerpen met betrekking tot religieuze volksgebruiken tot in de 18de eeuw.
Auskünfte erhalten Sie in der
Tourist-Information Speyer,
Maximilianstraße 13 (neben Historischem Rathaus), D-67346 Speyer, - Tel.: (0 62 32) 14 23 92, Fax: 14 23 32 - Email:  touristinformation@stadt-speyer.de    http://www.speyer.de/de

 ** Uw accommodatie in geheel Duitsland kunt U goed boeken via Hotels.Appartementen.Duitsland.
 ** Via Hotels/Appartementen/Wereldwijd kunt u goed zoeken naar een accommodatie in 92 landen. Laagste prijsgarantie, maximale keuze, tevreden gasten, onpartijdige hotelbeoordelingen, boeken in uw taal is mogelijk!
 ** Kaart met de mooiste vakantieregio's
 ** Zie hier voor lettertype, grootte en hoe de leesbaarheid te verbeteren.
 ** Zie hier voor: "Hoe maak ik een printversie van de pagina"?.