KLEINERE GODEN, Dionysus, Asclepius, Helios, Hygiena, Iris, Hades, Pan, Priapus, Eros, Themis, De Erinyen, De Horen, Demonen, en Orakels.
Naar overzicht Mythologie.  Naar startpagina Griekenland. Naar steden- , regio- en eilandenlijstaz.  Naar uw accommodatie! 
 

    
Behalve de twaalf goden van de Olympus, bestonden er nog andere goden die evenzeer aanbeden werden. Alleen hadden die niet hun zetel op de Olympus of waren zij kinderen van een god en een sterveling, zoals bijvoorbeeld Asclepius. De aanbidding van deze goden is zeer interessant omdat ze vaak nauw in verband staat met de levenswijze, de godsdienstige rituelen en de cultuur van die periode.

D
IONYSUS, god van de wijn en de vreugde   
Semele was een van de dochters van Cadmus, de koning van Thebe. Zeus vatte liefde voor haar op omdat ze zo knap was, maar hun verhouding bleef niet verborgen voor de jaloerse Hera. Om Semele kwaad te berokkenen vertelde Hera haar dat als ze als vrouw van Zeus beschouwd wilde worden ze hem zou moeten aanschouwen in al zijn grootsheid, zoals hij aan haar, Hera, op hun huwelijksdag verschenen was. Semele, om de tuin geleid door Hera, bleef volhardend Zleus om dit bewijs van zijn liefde te smeken, ondanks zijn pogingen om haar van dit idee af te brengen. Toen hij tenslotte toegaf en in zijn hemelwagen te midden van onweer en donder en met bliksemflitsen smijtend door haar domeinen reed, vatte het paleis vlam en Semele stierf, getroffen door de bliksem maar misschien ook gewoon van angst.
Zlij was toen echter zes maanden zwanger van Dionysus.   
Om de baby niet ook te laten verbranden, liet Gaea, godin van de aarde, bliksemsnel een koele wingerdrank ontspruiten die hem voor de vlammen afschermde.
Zeus nam het kind, dat nog een embryo was, met zich mee, maakte een opening in zijn bovenbeen, stopte het kind erin en naaide de opening weer dicht. Hij liet het kind daar zitten, verborgen voor de jaloerse Hera, tot het voldragen was. Toen de dag van de geboorte aanbrak verbrak vader Zeus de hechtingen en bracht zijn zoon Dionysus ter wereld, die ook wel Pyrigenes (vuurgeboren) of Diplogenes (twee maal geboren) genoemd wordt.

De vervolging door Hera liet niet lang op zich wachten.
  
Zij kwam erachter dat Zeus het kind aan de zuster van Semele, Ino, en haar man Athamas gegeven had. En zo nam Zeus Dionysus weer terug en nadat hij hem in een bok veranderd had gaf hij hem aan Hermes om hem ver weg naar AziŽ te brengen om daar op te groeien. Maar de woede van Hera bleef hem achtervolgen, tot hij er gek van werd en ging dwalen. Hij werd echter genezen door Rea en vervolgde zijn reizen. Waar hij ook heen ging liet hij de mensen druiven verbouwen en rituele feesten aanrichten die met elke fase van de wijnbouw verbonden zijn. In sommige streken werd hij warm ontvangen en in andere verjaagd. In AetoliŽ werd hij door koning Oeneus hartelijk ontvangen maar ook in Attica, dat er aanspraak op maakte als eerste druiven te verbouwen.

Dionysus was de god van de wijn, de groei en bloei van de druivencultuur.
  
De Dionysusaanbidding hield verband met wijn en dans en liet de mens even ontsnappen aan de gevestigde orde. De Dionysische orgiŽn waren goed georganiseerde feesten met godsdienstige rituelen en heilige handelingen in de ware betekenis van het woord. Gedurende deze rituelen werd de "dithyrambos" gezongen, het geliefde lied van Dionysus.
De mythe van Ariadne die door Theseus achtergelaten werd op Naxos na zijn terugkeer uit Kreta is nauw met Dionysus verbonden: Dionysus zou haar daar hebben gehouden en haar tot zijn vrouw gemaakt hebben. Er wordt zelfs gezegd dat zij samen twee kinderen kregen, Staphylus en Oenopion. Het gevolg van Dionysus bestond uit Nymfen, Silenen, Saters en Maenaden. De Silenen waren half man, half paard-wezens die voortdurend de Nymfen belaagden en achterna zaten en in grotten met hen vrijden. Een bekende Sater of Silene is Marsyas, begaafd fluitspeler en muziekonderwijzer. De Saters, eveneens natuurdem
onen, worden vaak vereenzelvigd met de Silenen omdat hun beschrijving gelijkluidend is, op een enkele na die omschreven wordt als half man, half bok. De Maenaden of Bacchanten waren vrouwen die extatische natuurgeesten vertegenwoordigden. Zij waren in de ban van dans, muziek en uitzinnige vreugde. Dit gehele vrolijke gezelschap dat Dionysus gewoonlijk omringde veroorzaakte een roes van vreugde. Zoals we reeds aanhaalden, namen ze zelfs deel aan de Gigantenstrijd, aan de zijde van Zeus.

Votiefplaat met Asclepius leunend op zijn staf omkronkeld met de sland
ASCLEPIUS, god van de geneeskunst  
Votiefplaat met een voorstelling van Asclepius die op zijn met een slang omkronkelde staf leunt, zijn twee zoons Podalirius en Machaon, eveneens medici, zijn drie dochters laso, Akeso en Panacea, en een bedelende familie. (4de eeuw v. Chr., Athene, Archeologisch Museum).
Asclepius was een held maar ook de god van de geneeskunst.
Hij was een zoon van Apollo en Coronis (of ArsinoŽ volgens anderen) en groeide op in de buurt van de Centaur Chiron zoals alle eerbiedwaardige mannen in zijn tijd. De wijze Centaur onderwees hem in de geneeskunst waarin Asclepius zeer bedreven werd. Er wordt gezegd dat godin Athena hem het bloed van Corgo gaf nadat die door Perseus onthoofd was. Het bloed dat uit haar rechterzijde sijpelde was zelfs zo opwekkend dat Asclepius er de doden mee kon laten herrijzen. Speciaal vanwege deze verworvenheid van hem, om de doden te laten herrijzen, was Zeus bang dat misschien de wereldorde in gevaar zou komen en daarom slingerde hij een bliksemschicht naar hem. Apollo doodde om de dood van zijn zoon te wreken de Cyclopen. Zijn echtgenote was Epione en er wordt melding gemaakt van twee zonen: Podalirius en Machaon, beide geneesheer, en vijf dochters: Akeso,
Laso, Panacea, Aegle en Hygiea. Na zijn dood nam Asclepius de gedaante van het sterrenbeeld Serpentarius aan.

H
YGIEA, de bekendste dochter van Asclepius   
Is de personificatie van geestelijke en lichamelijke gezondheid. Er is van haar geen speciale mythe bekend. Zij behoort tot het gevolg van Asclepius en wordt samen met hem vereerd. De geneeskunst van Asclepius wordt voortgezet door zijn nakomelingen de Asclepiaden waarvan Hippocrates de bekendste is.

H
ELIOS, god van het licht    
Helios is de oudste van alle Olympische goden. Als zoon van de Titaan Hyperion en de Titanida Theia is hij een afstammeling van Uranus en Gaea. Zijn zusters zijn Eos en Oceano en van zijn vele kinderen zijn de bekendste: de tovenares Circe, AeŽtes (koning van Colchis), PasiphaŽ (de vrouw van koning Midas) en Perseus.
Helios wordt afgebeeld als een knappe man met goudkleurig haar omkranst door gouden stralen, die door het hemelrijk rijdt op zijn vuurwagen die getrokken wordt door paarden met een snelheid die zijn gelijke niet kent. De hele dag rijdt hij daar op zijn wagen boven de aarde of drijft op de oceaan in een soort drijvende diepe schaal. Helios ziet alles en is regelmatig getuige van goede en slechte gebeurtenissen in verschillende mythes.

I
RIS, boodschapster van de goden   
Iris is een dochter van Thaumas uit het geslacht van Oceanus en van Electra. Zij is de personificatie van de regenboog met haar kleuren, het symbool van eenwording van Uranus (hemel) en Gaea (aarde). Het is een gevleugelde godheid, gekleed in een wapperend gewaad, evenals Hermes in dienst van Zeus als boodschapster, om boodschappen en orders van de goden over te brengen.

H
ADES of Pluto, god van de onderwereld    
Hades is een broer van Zeus, Poseidon en Hera en god van de doden die heerste over de onderwereld. Bij de verdeling van de macht over de wereld tussen Zeus, Poseidon en hemzelf viel hem dit rijk ten deel en daarmee werd hij de derde wereldheerser. Hades viel hetzelfde lot ten deel als zijn broers en zusters: hij werd opgegeten door zijn vader Cronus en later weer uitgespuugd. Ook hij nam deel aan de Titanenstrijd aan de zijde van Zeus. In zijn donkere rijk is Hades een hard en meedogenloos heerser. Hij staat aan niemand toe terug te keren naar het rijk der levenden. Verscheidene demonen en geesten zijn in zijn dienst, zoals Charon de veerman die met zijn bootje de zielen van overledenen de rivier de Styx overzet tegen betaling van een obool (een geldstuk dat voor dit doel met de dode meebegraven werd).
Hades hield van de mooie Persephone, dochter van godin Demeter,
en ontvoerde haar zoals we reeds
hebben gezien.
Van de helden daalden Herakles,
Orpheus en Odysseus in de onderwereld af terwijl zij nog leefden. Homerus beschrijft het duistere rijk en de neerslachtigheid die er heerst, zelfs voor de meest roemrijke van de helden.

P
AN, god van het woud en herdersleven    
Pan is een geest van de Griekse natuur, god van de herders en hun kudden. Hij wordt sinds de oudheid afgebeeld als een demon, half man en half bok, met een gerimpeld gelaat, een puntkin, een baard en horens en een zwaar behaard lichaam. Beweeglijk, vrolijk, was hij de vleeswording van het herdersleven en te vinden bij koele bronnen en in schaduwrijke bossen. Met een actief seksleven, altijd bereid tot een avontuurtje met de bosnymfen of herdersjongens. Hij hoedde de kuddes en speelde ondertussen op de Syrinx (of "panfluit"), waarvan beweerd wordt dat hij de uitvinder was.
Zijn afkomst is niet geheel duidelijk.
Hij werd geboren in ArcadiŽ, en was waarschijnlijk een zoon van Cronus en Rea of van Hermes. Er wordt gezegd dat zijn moeder, misschien een Nymf, toen zij hem baarde en zijn monsterlijk uiterlijk zag, zo schrok dat zij hem in de steek liet. Hij werd echter gevonden door Hermes die hem in een schapenhuid wikkelde en hem naar de Olympus bracht. De OlympiŽrs vonden hem een leuk kereltje en lieten hem bij zich wonen. Van alle goden hield Dionysus het meest van hem en nam hem met zich mee. Pan hield van vele Nymfen maar zijn liefde bleef vaak onbeantwoord, zoals in het geval van Pefki die zichzelf in een boom veranderde om aan zijn avances te ontkomen. Hij hield ook van de mooie Echo, nymf van de bronnen en de wouden. Ook zij beantwoordde zijn liefde niet en daarom verminkte hij haar.
Er wordt gezegd dat Echo een hopeloze liefde voor Narcissus had
opgevat en wegkwijnde van verdriet, tot alleen haar stem nog maar over was. Het meeste succes behaalde Pan bij Selene, die hij verleidde nadat hij zich als schaap vermomd had.

P
RIAPUS, een vruchtbaarheidsgod    
Zijn verschijning lijkt op die van Pan en sommigen zeggen dat hij een zoon was van Dionysus en de nymf Chione, of van Dionysus en Aphrodite en weer anderen van Zeus. Hij groeide op in Lampsacus en men beweerde dat hij de stichter van die stad was. Hij was een vruchtbaarheidsgod, niet alleen van de dierenwereld maar ook van de plantenwereld en van de vleselijke liefde. Zijn onevenredig grote penis, altijd klaar voor de voortplantingsdaad maar ook voor een afstraffing, had tot doel op zijn manier zijn wil op te leggen aan alles waar hij heerser en beschermer van was, terwijl aan de andere kant die speciale uitvoering een demonstratie en verpersoonlijking was van het mannelijk lid als brenger en schepper van leven.



E
ROS, zoon van Aphrodite   
De naakte jongen met de gouden vleugels aan zijn schouders, de krullebol en zijn boog waarmee hij magische pijlen afschoot was voordat hij bezon≠gen werd door dichters en uitgebeeld door schilders en beeldhouwers, voor de Oude Grieken de zoon van Aphro≠dite en Ares, die het hart van goden en mensen doorboor≠de. Zij beschouwden hem als de mooiste god omdat hij bij de mens de mooiste gevoelens deed ontstaan. Eros ver≠zachtte sinds onheuglijke tijden de meest ongenaakbare karakters, maakte het leven mooier en gaf er zin aan.

T
HEMIS of Themida, godin van de rechtspraak    
Themis, godin van de rechtspraak zorgde voor de goede orde onder mensen en goden. Zij beschermde de zwakken en de minder bedeelden. Zij had een voorspellend vermogen en het orakel van Delphi was van haar voor ze dat afstond aan Apollo aan wie ze de kunst van het voorspellen had bijgebracht. Zij was een dochter van Uranus en Gaea en zuster van Cronus, Rea, Mnemosyne, Oceanos en de andere Titanen. Uit haar vereniging met Zeus baarde Themis de Horen (godinnen van de jaargetijden) Eunomia, Dice en Irene, die zorgden voor het goede verloop van menselijke arbeid en de drie Moerae (schikgodinnen). De eerste, Clotho, spon de draad van het menselijk lot, de tweede, Lachesis gaf er de vreugde en het verdriet aan en de derde, Atropos, knipte met een schaar de draad door, daarmee een einde aan het leven makend.

DE ERINYEN   
Toen Cronus Uranus ontmande met behulp van een zeis, ontstonden uit het bloed dat op de aarde viel de Erinyen (wraakgodinnen) Alecto, Tisiphone en Megaera. Als harde, meedogenloze godheden heersen zij over het geweten en bestraffen elke valse eed. Soms straffen zij in de vorm van wroeging na een onrechtmatige daad en soms vervolgen en belagen zij als verschrikkelijke op doden lijkende figuren de ergste misdadigers en plegers van bloedschennis.
Zij verschijnen in hun dromen, verstoren hun slaap,
er is geen plek op aarde waar men zich voor hen kan verschuilen. De onrechtvaardigen worden door hun stemmen tot de orde geroepen en eraan herinnerd hoe verdorven en slecht ze zijn.
Zij worden geen moment met rust gelaten en dag en nacht door hen achtervolgd.
De Erinyen zijn een soort "godsgerecht" dat verder gaat dan de rechtspraak van leus en iedereen bestraft die de wetten van de ethiek overtreedt.

D
E HOREN  
Deze waren aanvankelijk godheden van de jaargetijden en werden later de verpersoonlijking van de uren van de dag. Dochters van Zeus en Themis, kregen deze drie de namen van de drie betekenissen die zij als godheid uitdrukten: Eunomia (wettigheid), Dice (recht) en Irene (vrede).

DE DEMONEN van de zee   
Ook de zee had zijn godheden, die behoorden tot het koninkrijk van Poseidon.
Proteus was de beschermer van de zeedieren en wordt vermeld in vele mythes. In de Odyssee komen we hem tegen als god van de zee, die de zeedieren van dit natte koninkrijk voedt, terwijl Herodotus hem vermeldt als koning van Egypte. Triton, half man, half vis, was een zoon van Poseidon en Amphitrite en een broer van de NereÔden. In vele verhalen zien we meerdere demonen van de zee in de persoon van Triton. Die Triton-figuren volgden de wagen van Poseidon of omringden hem op zijn zeetroon.
Glaucus, een zeegod,
was oorspronkelijk mens en veranderde later in een zeegeest, lijn verschijningsvorm is menselijk, terwijl zijn lijf begroeid is met schelpen en zeew
ier.

DE ORAKELS    

De natuurlijke onmacht van de mens om de goddelijke beschikkingen te doorgronden is al zo oud als de wereld. De macht van de god was hoopgevend en tegelijk vreeswekkend. Deze overtuiging maakte dat de mens contact met de godenwereld wilde hebben, ermee communiceren, om zo zijn gedrag en zijn handelingen aan de wensen van de goden aan te passen. Deze communica≠tie werd in die lang vervlogen tijden gewaarborgd door de orakels en de eerbied die men daarvoor had. Zo onderwierpen personen of zelfs hele steden zich aan de wil van een god nadat ze hulp hadden gevraagd bij het nemen van moeilijke beslissingen of een oplossing voor grote problemen. De voorspelling oftewel het tijdig op de hoogte stellen door het orakel aan de gelovigen die er hun toevlucht toe genomen hadden drukte de wens van de god uit en bepaalde het lot en het gedrag van de mens in die tijd.

De belangrijkste orakels in het antieke Griekenland waren
  
het Zeus
-orakel in Dodone en het orakel van Apollo in Delphi. In het orakel van Dodone, begrepen de orakelpriesters uit het geritsel van de bladeren van de heilige eikenboom de wensen van de god, of uit de vreemde geluiden die de duiven maakten die in die boom zaten.
In Delphi was een spleet in de grond,
waar een ieder die erboven ging zitten werd bevangen door inspiratie, de heilige bron Castalia waaraan voorspellende krachten toegekend werden en de heilige laurierboom die er bij groeide. Pythia, de priesteres van het heiligdom, die op haar heilige driepoot boven de spleet in de grond zat, kauwde op laurierbladeren, dronk water uit de bron en kwam zo in extase. Dan sprak haar mond de voorspellende woorden die de wens en het antwoord van de god waren op het door de gelovigen gevraagde. Afgezanten van koningen, leiders, priesters en gewone mensen kwamen iedere dag met geschenken en offerdieren voor de god. De voorspellingen waren gewoonlijk vaag en vaak was de uitleg ervan reden tot onenigheid. Dan nam men zijn toevlucht tot priesters of zieners om opheldering te verschaffen. Belangrijke en beroemde zieners uit de oudheid zijn Tiresias en Calchas. Die macht van de voorspellingen komen we in bijna alle mythen tegen. Gewoonlijk is hij bepalend voor het leven van de helden en de afloop van belangrijke gebeurtenissen.

D
E WAARZEGGERS    
Tiresias,
de blinde waarzegger, was een van de belangrijkste. Wij komen hem tegen in de mythe van Oedipus en in het algemeen in de Thebaanse cyclus. Over zijn blindheid bestaan verschillende mythes:
Eens, toen hij nog jong was,
ontmoette hij twee parende slangen terwijl hij op een berg wandelde. Tiresias stroorde hen, (hij scheidde hen of verwondde hen volgens een andere mening) en na dat feit werd hij gestraft en veranderde hij in een vrouw. Zeven jaren later zag hij weer twee parende slangen en hij reageerde hierop weer op dezelfde wijze. Daarop werd hij weer man. Eens, toen Zeus en Hera ruzieden over wie het meeste genot aan de liefde beleefde, de man of de vrouw, bedachten zij Tiresias om raad te vragen die immers als man en als vrouw geleefd had. Deze antwoordde toen dat dat als de hoogste graad van genot tien punten is, de vrouw tot negen komt en de man tot ťťn. Godin Hera werd woedend omdat hij geheimen van haar geslacht openbaarde en maakte hem blind. Zeus echter schonk hem de macht van de profetie en een zeer lang leven.
Calchas
was een kundig waarzegger, in staat om aan de hand van de vlucht van vogels voorspellingen te doen. Hij was zeer goed op de . hoogte van het verleden, het heden en de toekomst. Apollo had hem de kunst van het voorspellen geschonken. Calchas was de waarzegger die de AchaeŽrs volgde in de Trojaanse Oorlog.

** Uw accommodatie in Griekenland kunt U goed boeken via  Hotels/Appart./Griekenland. Er zijn 2282  hotels/appartementen online boekbaar.
** Uw accommodatie op een van de Griekse eilanden kunt U goed boeken via Hotels/Griekse/Eilanden. Er zijn 1535  hotels/appartementen online boekbaar.

** Booking is meer dan alleen hotels: zie eens ĒAlle accommodatietypesĒ! 
** U vindt er o.a.:
  Appartementen - Resorts  - Villa's  - Hostels  - Accommodaties met onsen - Bed & Breakfasts  - Pensions  - Motels  - Ryokans  -  Vakantieboerderijen  - Vakantieparken  - Campings  -  Botels  - Herbergen  -  Aparthotels  -  Vakantiehuizen  -  Lodges  - Accommodaties bij particulieren  -  Landhuizen  -  Luxe tenten  - Capsulehotels  -  Lovehotels  - Riads  - Luxe Chalets