|
HET HART VAN DE TRADITIE, naar
overzicht
regio Umbrië
Een ontdekkingsreis naar het ware hart van dit
gebied, waar de tradities uit het verleden nooit worden vergeten, maar steeds
worden herbeleefd, in de geest van de mannen en vrouwen die generaties lang de
geheimen van het land, de technieken van het bewerken van metaal, de oude kunst
van kantklossen en weven hebben doorgegeven.
Traditie en eenvoud
Deze term overheerst de regionale keuken, bewijs van een nooit vergeten
boerenbeschaving. Gerechten, eenvoudig maar puur, vaak verbonden met de
agrarische en religieuze kalender, zijn ondanks de eenvoud van hun ingrediënten
uniek van smaak. Als het klopt dat aan een maaltijd de geschiedenis en het
karakter van een volk kan worden afgelezen, dan worden die van Umbrië uitstekend
vertegenwoordigd in de exceptionele producten die deze regio rijk is.
Valnerina is een van de belangrijkste centra van de duizend jaar oude
gastronomische tradities. Hier kan men de kostbare en delicate zwarte truffel
proeven, onbetwiste koning van de tafel. waaraan van oudsher magische krachten
worden toegeschreven; de linzen van Castelluccio, zo zacht dat weken over
bodig is, de aromatische geur van spelt, de verfijnde smaak van de rode garnalen
uit de Nera en het gouden raffinement van honing.
De glorieuze traditie van het vleesgerecht vindt zijn ware hoogtepunt in de
producten van varkens- en zwijnenvlees. Het bewerken van varkensvlees is in
Norcia altijd beschouwd als een kunst waarin "norcini", de van oorsprong
Benedictijnse artsen van Preci, zijn gespecialiseerd. Uniek van smaak is
de gedroogde ham uit deze streek, die gegeten wordt met het traditionele
zoutarme("sciapo") Umbrische brood (het lekkerste komt uit de bakkerijen in
Terni). Maar de lijst met hoofdgerechten bevat meer dan alleen varkensvlees.
Rond Assisi kan men zich tegoed doen aan "faraone (parelhoen) alla ghiotta"
genoemd naar de traditionele koperen ketel die, geplaatst onder het spit, diende
om het gevogelte te braden. Bij de gerechten uit Foligno staat wilde duif
als specialiteit op het menu, klaargemaakt met ui, tomaten en twee lepels
olijfolie. Ook al grenst Umbrië niet aan zee, niet alleen vlees maar ook vis,
uit het Trasimeno meer, is beroemd en geliefd: de koninginskarper met kruiden,
stoofpaling met verse tomaten, baarsfilet, zeelt met wilde venkel, tagliolini in
een bouillon van snoek...
Ook zeer gevarieerd is het assortiment pastagerechten, dat met name in
ZuidUmbrië bestaat uit huisgemaakte pasta, een soort boerse spaghetti, met de
hand bereid, die in elke streek wel een andere naam heeft: in Terni "ciriole",
in Gubbio "bigoli", in Lisciano Niccone "bringoli", in Perugia en Orvieto
"umbricelli", in Todi "strozzapreti", in Baschi en Otricoli "manfricoli" en in
Spoleto "strangozzi", omdat ze lijken op schoenveters. Uitzonderlijk lekker bij
deze pasta is de kostbare en zeldzame witte truffel (tartufo bianco) die groeit
in de Noordelijke Tiber Vallei, in de streek van Gubbio-Gualdo Tadino en in de
steek rondom Orvieto.
Naast het brood wordt elk gerecht vergezeld van de traditionele "torta al testo"
(brood op de schijf) die rondom Gubbio "crescia" wordt genoemd.
De ingrediënten zijn simpel: water, meel en zout, maar het geheim schuilt in het
bakken dat nauwkeurig gebeurt op een schijf ("testo"), vroeger van grindcement
en tegenwoordig meestal van gietijzer. Wie het geluk heeft om tijdens de
Paasdagen Umbrië te bezoeken, moet zeker de "torta di Pasqua" niet missen,
geserveerd met gekookte eieren en verschillende vleeswaren.
Aparte vermelding verdienen de groenten: van de zwarte selderij van Trevi, de ui
van Cannara tot de rode aardappel van Colfiorito.
Maar als klap op de vuurpijl, het moet gezegd worden, kan Umbrië zich ook
beroemen op een rijke traditie op het gebied van zoete lekkernijen. In Perugia
voert de chocola de boventoon, sinds in het begin van de vorige eeuw de
historische fabriek Perugina begon met de productie van een soort bonbons, die
al snel de beroemde naam kregen van "Baci" (kussen). De ingrediënten van de
"panpepato" (ronde koek met honing en gekonfijte vruchten) van Terni vormen een
harmonie van smaken door de perfecte balans tussen bitterzoet en pikant, die
vooral tijdens de Kerstdagen niet mag ontbreken.
D.O.P. Olijfolie
Er is niets zo puur als een goede "bruschetta": een snee geroosterd brood op
smaak gebracht met zout en Umbrische olijfolie van de eerste persing! Olijfolie
is het product bij uitstek van p deze regio; al eeuwen worden haar zacht
glooiende heuvels gesierd met olijfbomen, met name aan het begin al van de
Apennijnen waar tegenaan Assisi, Spello, Foligno, Trevi en Spoleto liggen.
Geïntroduceerd door de Etrusken en gecultiveerd in de tijd van de Romeinen, is
de verbouw van olijven een vast onderdeel van het beeld en de identiteit van
deze regio, belangrijk voor de sociaal-economische ontwikkeling en een
promotiemiddel voor het gebied. Sinds 1997 heeft de Umbrische olijfolie,
waarvan 90% van al eerste persing kwaliteit, van de Europese Unie de felbegeerde
erkenning al 'Benaming van Beschermde Oorsprong' ("Denominazione d'Origine
Protetta", DOP) gekregen voor de gehele productie in het gebied. Op basis van de
specifieke kenmerken van het gebied en de verschillende schakeringen in smaak en
kleur, wordt Umbrië onderverdeeld in 5 productiezones: Colli Assisi-Spoleto,
Colli Martani, Colli Amerini, Colli Orvietani en Colli del Trasimeno. Maar alle
Umbrische olijfolie heeft een zeer lage zuurtegraad en een frisse en fruitige
smaak, en benadrukt de lokale keuken het beste. De identiteit van Trevi, zetel
van de "Associazione Nazionale Città dell'Olio", is in belangrijke mate
verbonden aan de productie van olijfolie; zo is een "Museo della Civiltà
dell'Ulivo" opgericht en worden het hele jaar allerlei activiteiten
georganiseerd om dit heerlijke product nog mee te promoten. Het "Museo
dell'Olivo è dell'Olio" in Torgiano heeft een nauwkeurige documentatie over de
verspreiding van de olijfbouw.
Wijn: Boegbeeld van het land
De kwaliteit van de Umbrische wijn is al sinds de oudheid bekend: Plinius de
Oude prees in zijn "Historia Naturalis" al de kwaliteit van de Itriola druif in
de buurt van Mevate, het huidige Bevagna. Toch is het pas vanaf 1960 dat de
Umbrische wijnbouw kwaliteitswijn gaat produceren die zowel de nationale en
internationale markten heeft weten te veroveren. Er zijn elf Benamingen van
Gecontroleerde Oorsprong ("Denominazione d'Origine Controllata", DOC): Assisi,
Colli Altotiberini, Colli Amerini, Colli del Trasimeno, Colli Martani, Colli
Perugini, Lago di Corbara, Montefalco, Rosso Orvietano, Orvieto en Forgiano. Er
zijn twee benamingen van gecontroleerde en gegarandeerde oorsprong
("Denominazione d'Origine controllata e garantita", DOCG): Montefalco Sagrantino
en Torgiano rosso riserva. Bij het her ontdekken van de typische lokale
karaktereigenschappen is gebleken dat de wijnhuizen een hoofdrol zijn gaan
spelen. Het succes van het wijntoerisme, waardoor Umbrië een geliefde bestemming
is geworden, heeft in 1999 bijgedragen aan het ontstaan van de "Strada del
Vino", waarlangs men kan genieten van de vele kunstschatten, de prachtige natuur
en de typische streekproducten.
De desbetreffende wijnroutes zijn: de Strada dei Vini del Trasimeno, de
Strada del Sagrantino (Bevagna, Castel Ritaldi, Giano dell'Umbria, Massa
Martana, Montefalco en Trevi), de Strada dei Vini del Cantico (in het gebied van
Assisi) en de Strada dei Vini etrusco romana in de Provincie Temi, die de
gebieden Orvieto, Amelia en TemiNami omvat.
De kleuren van ambachtswerk
Keramiek, weefstoffen, borduurkunst, smeedijzer en het bewerken van hout
zijn niet slechts categorieën van een productiesector van de regionale economie,
maar symboliseren vooral ook de vele gezichten van de geschiedenis en tradities
van de Umbrische volk. De bekwaamheid en passie van de ambachtslieden houden al
eeuwen lang de oude ambachten levend, waarbij zij oude tradities koppelen aan
onderzoek, studie van het verleden en technische ontwikkelingen. De gemengde en
veelzijdige culturele identiteit, typerend voor deze regio, is niet alleen
terug te vinden in de kunstwerken, de architectuur en de schoonheid van de
natuur, maar ook in de originele ambachtelijke producten, zelfs tot op lokaal
niveau.
De kunst van keramiek
Vele musea in Umbrië zijn gewijd aan keramiek. Zo laat het Regionaal Museum
van de Keramiek in Deruta zien hoe rijk en gevarieerd deze productie in
de loop van de eeuwen is geweest, ontstaan uit de behoefte om mensen te voorzien
van gebruiksvoorwerpen die ook een kunstobject werden.
Maar een bezoek aan de ambachtswerkplaatsen en winkels in de gehele regio leert
hoe verschillend de kleuren, de decoraties, de materialen en de technieken van
majolica zijn, al naar gelang de streek waar men zich bevindt, omdat het
artistieke, culturele en historische erfgoed zo verschillend is.
Al sinds de 13e eeuw wordt in Deruta aardewerk gemaakt. Maar de meest
waardevolle productie vond plaats tijdens de renaissance, toen het gebruik van
een specifieke glanstechniek, samen met het toepassen van decoraties afgeleid
van de werken van Pietro Perugino, een goudkleurig en glanzend effect gaven aan
de handgemaakte producten. In de 16e eeuw werd in Gubbio superieure keramiek met
een dieprode glans vervaardigd door de Meester Giorgio Andreoli.
In het Gemeentemuseum van Gubbio is het mogelijk delen van zijn werk te
bewonderen samen met beroemde voorbeelden van 14e eeuwse majolica. Zeer verfijnd
is de majolica van Orvieto, waar men sinds de Etrusken de beroemde "buccheri"
maakte, elegante vazen van zwarte klei gebakken op een temperatuur van meer dan
900T. Groot prestige genoot ook de productie in Gualdo Tadino, waar vandaag de
dag ambachtslieden, opnieuw gebruikmakend van de techniek van weerkaatsing en
van oude modellen, artistiek keramiek vervaardigen, geïnspireerd op de lokale
tradities van de middeleeuwen en de renaissance.
De draden van de herinnering: stoffen, borduurwerk en kant
De textieltraditie in Umbrië gaat terug tot de 13e eeuw, vooral in Perugia,
waar in deze periode het "Tovaglia di Perugia" (Tafelkleed van Perugia, n.v.v.)
naam maakt, een uniek laken geweven in "occhio di pernice" (patrijsoog, n.v.v.)
van wit linnen met blauwe strepen. De textielproductie is vandaag de dag nog
steeds een belangrijke sector in de Umbrische ambachtsnijverheid, en ook hier
gaan traditie en vernieuwing hand in hand. Het zal niet moeilijk zijn in de
stadsateliers handgemaakte stoffen te vinden die afbeeldingen laten zien die
identiek zijn aan de stoffen in de musea, of om in het traditionele kant van
Orvieto de motieven terug te zien van het wonderschone bas-reliëf van de façade
van de Dom. In Assisi vervaardigen geduldige vrouwenhanden net zoals in het
verleden nog de "Punto Assisi" (Assisi steek), een techniek afkomstig van de
Kopten die in de 14e eeuw werd overgenomen door lokale ambachtslieden. Ook het
kant met het "Pizzo d'Irlanda" van het Trasimeno meer is vermeldenswaardig: een
bewerking met haaksteken die in het begin van de 20e eeuw door Elena Guglielmi
is geïntroduceerd. Città di Castello huisvest de "Raccolta Tessile Laboratorio”
Tela Umbria""(werkplaats voor de textielverzameling "Umbrisch Linnen")
Producten van hout
Hout is van nature een eenvoudig te verkrijgen materiaal met vele
bewerkingsmogelijkheden. Daarom werd het al sinds de Middeleeuwen uitgekozen om
beelden en decoratieve meubels voor kerken en paleizen te maken. Om een idee te
geven van de onuitputtelijke mogelijkheden die dit materiaal biedt, hoeven we
slechts de 15e eeuwse uitzonderlijk mooie houten lambrisering van het Collegio
della Mercanzia en het Collegio del Cambio in Perugia te vermelden. De
ambachtelijke houtbewerking in Umbrië is traditioneel als het gaat om de
specialisatie in restauraties en het vervaardigen van stijlmeubelen, maar
toekomstgericht als het gaat om de ontwikkeling van levendige industriële
vormen. Verspreid over de hele regio (Todi, Gubbio, Assisi en Perugia) zijn er
werkplaatsen en winkels van ambachtslieden te vinden die gespecialiseerd zijn in
de minutieuze kunst van inlegwerk en houtsnijkunst, terwijl de productie van
stijlmeubelen zich vooral concentreert in Città di Castello, waar elk jaar de
Expositie van Stijlmeubelen ("Mostra del Mobili in Stile) wordt georganiseerd.
Ook de bewerking van smeedijzer wordt sinds de Middeleeuwen in Umbrië overal
toegepast, hetgeen wordt geïllustreerd door de geschiedenis van Norcia, dat in
de 16e eeuw al beroemd was om zijn ijzeren chirurgengereedschap. Daarnaast
vormen Città della Pieve, Assisi en Spoleto tegenwoordig de belangrijkste centra
voor smeedijzerwerk. Speciale vermelding verdient Gubbio, waar identieke
reproducties worden gemaakt van antieke wapens en armaturen.
▲
** Uw accommodatie kunt U in Umbrië goed boeken
via Hotels/Appart./Umbria.
Er zijn 236 hotels online boekbaar.
Hotels in de populairste steden:
Perugia -
Assisi -
Orvieto -
Gubbio -
Spoleto - e.a.
Hotels op / nabij luchthaven:
Sant'Egidio (PEG)
**
Uw accommodatie in geheel Italië kunt U goed boeken via
Hotels/Appart.Italië.
** Via
Hotels.Appart.Wereldwijd kunt u goed zoeken naar een accommodatie in 71
landen.
** Hoe maak ik een
printversie van de pagina"?
** Door Tekengrootte te
wijzigen
kunt u de leesbaarheid van de tekst sterk
verbeteren.
** Met het vernieuwde zoekveld kunt u zoeken in "Stedentips".▲ |