|
ROMANTIEK,
naar overzicht kunsthistorie Is
een aanduiding van een
cultuurbeweging die ontstond aan het eind van de 18de eeuw en een reactie was op
de verlichting en het rationalisme.
Duitsland Voorbeelden: Runge, De kinderen Hülsenbeck, 1805/1806, Kunsthalle, Hamburg. - 2. Friedrich. Monnik aan het strand, 1808/1809, Staatliche Museen, Berlijn-Charlottenburg. De Engelse romantische schilders zijn zeer belangrijk gebleken voor de ontwikkeling van een nieuwe visie op het landschap en zijn in hun weergave ervan de voorlopers van het impressionisme. Turner_Joseph_Mallord_William, 1775-1851, aanvankelijk geïnspireerd door de landschappen van Claude Lorrain, wil in zijn doeken de wisselingen van het wolkenspel en de zee weergeven. Eerst schildert hij zeeslagen en gebeurtenissen van de zeevaart. Tijdens reizen maakt hij veel gouaches met getrouwe natuurweergave. Na een reis naar Italië in 1819 wijzigen zijn visie en techniek. Thema en concrete vormen verliezen aan betekenis ten voordele van licht- en kleureffecten. Hoofdzakelijk werkend met aquarel geeft hij o.m. beelden uit Venetië, waarin transparanties van nevelluchten en weerkaatsingen in watervlakken abstracte kleurmengelingen oproepen. Bedoeling is atmosferische indrukken en wisselende weersomstandigheden weer te geven. In Regen, sloom en snelheid roepen de grijze druilregen over het landschap en de brug, en de wegwaaiende rook van de locomotief vage vormen en spelingen op. Naast volle kleuren gebruikt hij meer en meer wil, zodat doorheen het kleurenspectrum het schilderij licht uitstraalt. De impressionisten zullen dit uitwerken. Ook James Ensor zal later geboeid worden door Turners transparanties en naast de 20e-eeuwse lyrische abstractie voelt dit werk zeer actueel aan. Constable_John, 1776-1837, is één van de grondleggers van de moderne landschapskunst. Hij plaatst als eerste zijn schildersezel te midden van de natuur en schildert in open lucht één bepaalde hoek. Een gevoelig koloriet, ruime bewogen luchten over brede landschappen, kenmerken hem. Zijn werk had invloed op Corot. De laatromantische broederschap van de Praeraffaëlieten, door Dante Gabriël Rossetti, 1828-1882, gesticht in 1848, veroordeelt de zwier en virtuositeit van de hoogrenaissance en verdedigt de vereenvoudigde, stemmig gekleurde stijl uit de tijd vóór Raffaël. Ze zoeken inspiratie in de gotische middeleeuwen en nationale legenden en liggen aan de basis van het Engels symbolisme. Voorbeelden: Turner, Rain-steam-and-speed-the-great-western-railway (Regen, stoom en snelheid, National Gallery, Londen). Constable, Salisbury Cathedral and Leadenhall from the River Avon, Nationat Gallery, Londen. In Frankrijk is het Gericault_Theodore, 1791-1824, die de romantische periode inluidt. Reeds in zijn Chausseur, officier de chasseurs à cheval de la Garde impériale chargeant, getoond op het Salon van 1812, verwijdert hij zich van het classicisme van David. In 1819 voltooit hij Le radeau de la Méduse, (Vlot van de Méduse, 1818-1819, Louvre, Parijs) waarmee een storm van verontwaardiging losbarst. Het werk is tegen alle regels van de klassieke compositie opgebouwd, emotioneel in het onderwerp, vol hevige kleuren en vormen en met een hartstochtelijk geweld. Ook zijn latere werken, waarvan het geliefkoosd thema het paard is, blijven emotioneel geladen. Corot_Jean-Baptiste-Camille, 1796-1875, kwam tijdens zijn verblijf te Rome in 1825 onder de indruk van licht en natuur. Zoals Constable, van wie hij werk zag op de tentoonstelling van Britse landschapschilders te Parijs in 1825, concentreert hij zich op het landschap waarvan hij licht en stemming weergeeft in lossere kleurtoetsen, die de atmosfeer weergeven en de impressionistische techniek aankondigen, ( Corot, Brug te Narni, 1825-1828, Louvre, Parijs). The Sin-le-Noble Road near Douai, 1873 Ook de schilders van de school van Barbizon, genaamd naar het plaatsje bij Fontainebleau, beelden de natuur - wouden en rivieren - in alle lichtspelingen en romantische stemmingen af. De leider van deze school is Rousseau_Theodore 1812-1867, (Panoramic View of the Ile-de-France).Ook Millet Jean-Francois, 1814-1875, (Haystacks: Autumn, ca.1874) behoort tot deze groep. Vooral geïnspireerd door de boeren en hun werk op het land, komt hij tot een vorm van sentimenteel realisme dat de aanvang betekent van de realistische stroming doorheen de 19de eeuw. Delacroix_Eugene, 1798-1863, zoekt vanaf 1817 naar een eigen stijl. In 1822 verschijnt hij met zijn eerste werk, Dante en Virgilius in de hel (1821), op het Salon, waar het door zijn bewogen expressie en magische kleur opschudding verwekt. Op het Salon van 1824, na de landschappen van Constable te hebben bewonderd, toont hij Scènes des massacres de Scio, met kleine naast elkaar geplaatste kleurtoetsen, waardoor hij een schitterend coloriet bekomt. Dit wekt enorme opschudding en hij wordt als leider van de romantici beschouwd. In 1832 reist hij naar Noord-Afrika, waar hij het ingrijpend belang van het licht leert kennen en waar hij in beeld en kleur rond hem de passies herkent die aan zijn temperament beantwoorden: Algerijnse vrouwen, 1834. De kleuren krijgen hun eigen betekenis en bestaan vóór de tekening; ze beheersen de compositie. Evenals Goya, wiens werk hij leert kennen op de terugreis door Spanje, geeft Delacroix uiting aan zijn zin voor vrijheid in La Liberté guidant le peuple, 1831. Charles Baudelaire was een van zijn bewonderaars.
België Wiertz_Antoine, 1806-1865, is door zijn gepassioneerde verbeelding en breedsprakerige stijl wel de meest opvallende figuur die indruk maakt op symbolisten en surrealisten o.a. op Paul Delvaux. Henry Leys, 1815-1869, vindt zijn thema's in het verleden, maar ook in de studie van de mens. BEELDHOUWKUNST De evolutie van de beeldhouwkunst loopt trager d-an deze van de schilderkunst Ze maakt zich moeilijk los van de classicistische stijl, beheerst door Canova en Thorvaldsen. Een belangrijke figuur is Rude_Francois, 1784-1855, die romantisch van bezieling is; hiervan getuigt zijn La Marseillaise, from the Arc de Triomphe in Paris, 1833-36. Zijn uitwerking echter past ergens tussen classicisme en realisme. De schilder Wiertz_Antoine liet ook enkele beelden na, waaronder een Ode aan het licht, ca 1870, dat misschien het Vrijheidsbeeld, 1886, van Bartholdi te New York zou geïnspireerd hebben.
|
||||||||
05-08-2011 |