OVIEDO  Naar overzicht regio Asturië

Oviedo ligt in de provincie Oviedo, regio Asturië. In 8ste werd op een hoogte midden in de vruchtbare Asturische vlakte tussen drie heuvelruggen het benedictijnenklooster San Vicente gesticht. Zeer snel ontwikkelde zich rondom het klooster de nederzetting Ovetum, die, in 789 door de Moren verwoest, door Alfonso II de Kuise weer opgebouwd werd en in 792 tot residentie van het koninkrijk Asturië werd verheven. Hij omringde de stad met zware muren, waarvan nu nog resten te zien zijn. Van 810 tot 924 was Oviedo het centrum van het verzet der christelijke Asturiërs tegen de Moren. In 1521 verwoestte een brand het grootste deel van de stad. Onder het bestuur van bisschop Fernando de Valdés y Salas werd de universiteit in 1608 geopend. De opbloeiende mijnindustrie bracht de stad (die intussen sterk achteruit was gegaan) in het begin van de 20ste eeuw tot nieuwe bloei. Talrijke gebouwen liepen zware schade op bij de opstand der mijnwerkers in 1934 en door de Spaanse Burgeroorlog in 1936-1937.
Kathedraal Sancta Ovetensis.
De indrukwekkende gotische kathedraal met aan de westzijde een 82 m hoge toren verheft zich op de Plaza de Alfonso II in het midden van de stad. De toren werd in 1539 voltooid en behoort tot de mooiste van Spanje (gerestaureerd in 1936, na de Burgeroorlog). Leopoldo Alas noemde hem 'een gedicht in steen' .Oorspronkelijk stond er op de plaats van de huidige kathedraal een door koning Fruela I in de 8ste eeuw gestichte basiliek, die door de Moren verwoest en door Alfonso II weer opgebouwd werd. Een toren uit de 11de  eeuw met Romaanse vensters bevindt zich nog aan de noordoostzijde van de kathedraal. De tegenwoordige kerk werd gebouwd tussen 1328 en 1528. De Franse architect Pierre Buyères bouwde het westportaal. Interessant zijn de stenen plastieken boven de hoofdingang in de drieschepige narthex. Het interieur van deze niet zo grote kerk heeft een harmonische indeling. Rechts en links heeft het 67 m lange middenschip (met kruisribgewelven ) aan de binnenzijde balustraden met gotische vensteropeningen en daarboven spitsboogvensters met gebrandschilderd glas. De naar het oosten gerichte verhoogde altaarruimte ligt achter het smeedijzeren hek van het coro, dat gebrandschilderde ramen heeft. Op de achtergrond een reusachtig, met veel reliëfvoorstellingen, gedeeltelijk laatgotisch, gedeeltelijk renaissance, gevulde retabel met het 'Lijdensverhaal', in de middengedeelten 'Christus als Heerser', daarboven de 'Verheerlijking van Maria’, een werk van Giralte de Bruxelles en Juan de Balmaseda. Deze retabel is een van de drie belangrijkste in dit genre in Spanje. In de zijbeuken van de kathedraal een aantal zijkapellen. Van de westingang uit zijn de belangrijkste aan de rechterkant de Santa Barbarakapel, eind 17de eeuw, en de ermee verbonden San Martínskapel, waarin Femández de la Vega in de 17de eeuw het fraaie altaar maakte; verder de San Roquekapel met een stenen graftombe uit 1517. Ten zuidoosten van de vieringspijler staat een belangrijk Christusbeeld uit het begin van de 12de eeuw.
Cámara Santa
In het rechterpand van het transept begint de opgang naar de Cámara Santa (ook wel Cámara del Tesoro of San Miguelkapel genaamd, boven de interessante Santa Leocadiakapel) , die uit twee naar verhouding kleine, maar belangrijke ruimten bestaat. In de grootste ziet men langs de zijkanten zes sokkels, waarop telkens twee zeer mooie apostelbeelden ; in de kleinste uit de 9^de eeuw zijn de kerkschat en de relikwieën geborgen. Zeer interessant is een relikwiekastje van cederhout, beslagen met Zilveren platen, die met zeer fijne reliëfs versierd zijn (ca.1000); het met kostbare edelstenen ingelegde Cruz de los Angeles (Engelenkruis), een geschenk van koning Alfonso II in 898; twee Byzantijnse ivoren diptieken uit de 6de en de 14de eeuw en het rijk versierde Cruz de la Victoria, dat koning Alfonso III in 908 de kerk ten geschenke gaf en dat don Pelayo volgens de legende bij de slag van Covadonga gedragen zou hebben.
Kloostergang
Via de rechterarm van het transept van de kathedraal bereikt men de in 1934 zwaar beschadigde gotische kloostergang uit de eerste helft van de 14de eeuw. Van de kapellen van het linkerzijschip is vooral de Capilla del Rey Casto (kapel van koning Alfonso II de Kuise) bezienswaardig; men bereikt deze uit het linkerpand van het transept Het lijkt een kleine drieschepige kerk met eigen toren, stamt oorspronkelijk uit de 9de eeuw, maar werd in de 18de eeuw in barokstijl verbouwd. Behalve de laatgotische met beelden versierde ingang in de Capilia del Rey bevindt zich nog aan de oostzijde in de noordelijke dwarsbeuk van de kathedraal een imposant barokaltaar met een mooie door engelen gedragen Madonna in een stralenkrans. In de capilla is links van de ingang het beeld van Nuestra Senora de la Luz (16de eeuw) opgesteld. Pantheon
Ten noordwesten van de kapel bevindt zich het pantheon van de Asturische koningen, waar zich nog een sarcofaag met mooie marmeren dekplaat uit de 12de eeuw bevindt. De eerste in het westen gelegen kapel in het linkerzijschip van de kathedraal is de kapel van Santa Eulalia. Op het altaar rusten in een schrijn van verguld zilver (churriguereske stijl van de late 17de eeuw) de stoffelijke resten van de heilige. Achter het oostkoor een omgang met vijf, voor het grootste deel barokke,kapellen.
Andere bezienswaardige kerken.    ▲
Ten noordoosten van de kathedraal staat de kerk Santa Maria la Real de la Corte uit de 17de eeuw.
Ten zuidwesten daarvan ligt de kerk San Tirso, oorspronkelijk gebouwd op last van Alfonso II. Uit die tijd (9de eeuw) stammen nog slechts een groot driedelig rondboogvenster met koorafsluiting en resten van de fundamenten. In deze kerk, in de 17de eeuw gerenoveerd enige mooie schilderijen, o.a. 'Aanbidding door de Drie Koningen' uit de school van Hans Memling.
Op de Plaza Mayor bevindt zich de San Isidorokerk, 16de eeuw; zeer mooi altaar (houtsnijwerk). Een portaal uit de 12de eeuw, dat uit de oorspronkelijke Romaanse San Isidorokerk stamt, staat thans in het park Campo de San Francisco.
San Julián de los Prados/Santullano
Even buiten de binnenstad bevindt zich tamelijk afgelegen op een weide het misschien wel belangrijkste monument van de Asturische kunst: de San Julián de los Prados. De basiliek is tussen 812 en 842 onder Alfonso II gebouwd met drie schepen, een breed transept   en apsissen met tongewelf. Rechthoekige pijlers tussen middenschip en zijschepen. De drie vensters aan weerszijden van de lichtbeuk van het middenschip verlichten de kerk, die ook in het oosten en westen een halfcirkelvormig venster heeft. Aan beide einden van de dwarspanden zijn extra ruimten gebouwd. Een harmonisch bouwwerk, waarvan echter de betekenis vooral ligt in de muurschilderingen op de binnenmuren. Uitgebeeld  zijn details van gebouwen en planten (bladeren en bloemen). Voorstellingen van mensen en dieren ontbreken. De zeer precieze, helaas sterk beschadigde, deels gerestaureerde schilderingen die klaarblijkelijk geïnspireerd zijn door voorbeelden uit Byzantium, Ravenna of Rome, zijn uniek.
Andere bezienswaardigheden    ▲
Dicht bij de San Julián de los Prados staat de kerk Santa Maria de la Vega uit de 12de eeuw. In het zuidwesten van de Plaza de Alfonso II, schuin tegenover de kathedraal, aan de Cella della Rüa, ligt het Palacio de la Rüa uit de 15de eeuw. Volgt men deze straat, dan ziet men op de Plaza Mayor schuin tegenover de San Isidoro het ayuntamiento uit 1622, dat in 1939 gerenoveerd werd (façade en toren met uurwerk origineel).
Verder zuidwestelijk ligt het Palais San Feliz dat een waardevolle schilderijencollectie herbergt, waaronder de Apostelen' van El Greco.
Aan de Calle de San Francisco ligt de (tussen 1534 en 1608 door González de Bracamonte en Juan del Ribero gebouwde), in 1934 gerenoveerde universiteit met mooi binnenhof (en een standbeeld van de stichter Fernando Valdés).
Ten noordoosten van de universiteit bevindt zich het Palacio de los Campos Sagrados uit de 18de eeuw (nu kantongerecht). Daarachter ligt het Palacio de Heredia uit de 18de eeuw en daarnaast de barokke Casa da Galazza. In de Calle Gil de Jaz ligt de Residencia Provincial de Ninos uit de 17de eeuw. Het koninklijk hospitium, een paleis uit de 17de eeuw van Pedro Antonio Menéndez, fungeert heden als het deftige hotel Reconquista.
In het klooster San Vicente ten oosten van de kathedraal (gesticht in 781, het oudste gebouw van de stad, gerenoveerd in de 9de, 11de, 14de, 15de en 16de eeuw, met nog steeds oude bouwelementen) bevindt zich het provinciaal museum, met preromaanse en Romaanse kunst.
Achter het museum, naast de kerk Santa Maria de la Corte, ligt het benedictinessenklooster San Pelayo, gesticht door Alfonso II,gerenoveerd in de 18de eeuw en in 1934 zwaar beschadigd.
Op de Plaza de Santo Domingo in het zuidoosten van de stad bevindt zich het klooster Santo Domingo, dat uit de 16de en 18de eeuw dateert. Vermeldenswaard is ook de oeroude goed geconserveerde fontein Foncalada, te midden van moderne huizen gelegen, die onder de regering van Alfonso 111 werd aangelegd. Het Teatro Campoamo (19de eeuw) is belangrijke operavoorstellingen waardig.
Omgeving     ▲
Monte Naranco
Dicht bij Oviedo, N. van de stad, ligt de Monte Naranco met twee van de mooiste preromaanse bouwwerken van Spanje: Santa María del Naranco en San Miguel de Linio. Santa Maria del Naranca was oorspronkelijk het paleis van koning Ramiro (gebouwd tussen 842 en 84). In de 13de eeuw verbouwd tot een kerk, gewijd aan de H. Maagd. De kerk kwam in 1881 op de lijst van nationale monumenten en werd in 1931 en 1939 gerestaureerd. Wij zien thans het prachtige, harmonische bouwwerk in de oorspronkelijke vorm, voor zover het bewaard is gebleven. Het is een langgerekte vierhoek van twee verdiepingen in oostwestrichting, waarvan de onderste met tongewelf een soort paleis gelijkt. Bijzondere aandacht vragen de zeer mooi gedecoreerde zuilen, bogen en met sculpturen versierde medaillons, die herinneren aan de kunst van Ravenna en Byzantium. De benedenverdieping is verdeeld in drie ruimten, waarvan er een destijds als kapel diende. Tot het toenmalige paleis behoorde waarschijnlijk nog een complex van koninklijke gebouwen, waarvan een vermoedelijk de oorspronkelijke hofkerk San Miguel de Liño (of de Lillo) was. Dit bouwwerk, eveneens uit de 9de eeuw, werd in de 13de eeuw door een natuurramp dermate verwoest, dat thans slechts het westelijke deel met de ingang in de originele staat bewaard is. Bijzonder mooie vensters (het laatste in het zuidelijke zijschip). De huidige apsis
dateert uit de 13de eeuw. Het oorspronkelijk achterste langhuisjuk fungeert nu als transept. Bezichtiging verdient het reliëfwerk op de pijlers.
Het pilasterdecor in het langhuisjuk van het zuidelijke schip lijkt op Byzantijnse kunst georiënteerd. De bas-reliëfvoorstellingen aan weerszijden van het ingangsportaal zijn bijzonder  Oviedo fijn bewerkt. Ook zijn er nog resten van oude, figurale muurschilderingen te zien.
San Pedro de Nora: 13 kin W van Oviedo,
bevindt zich deze grotendeels in oorspronkelijke staat bewaarde kerk (met tongewelf) uit de 9de eeuw met in het dwarsschip drie rechthoekige apsis
sen.
Santa Maria de Bendones (9de eeuw): 5 km Z. van Nora. Fraaie vensters.
Tuñón,
eenvoudige preromaanse kerk SanAdriano, die in 891 tijdens de regering van Alfonso III werd gebouwd en in 1108 is gerestaureerd. In de drieschepige kerk schilderingen uit de stichtingstijd. Mozarabische invloeden.
Collotio (aan de weg van Oviedo naar Santander),
hier vindt men een Romeinse brug over de rivier de Nora en de Romaanse kerk Santa Eulalia uit de 12de eeuw met mooie zuilen en triomfbogen.
Pola de Lena,
bij het dorp, dat ligt aan de weg naar Puerto de Pájares, bevindt zich de kerk Santa Cristina de Lena uit de 9de eeuw, die overeenkomsten vertoont met de Santa María del Naranco, ofschoon die één verdieping heeft en overeenkomstig het grondplan in de vorm van een Grieks kruis werd gebouwd. De architectonische indeling van het interieur is bijzonder mooi, evenals het ornamentale  steenhouwerwerk aan de plaat van de borstwering ter afsluiting van het presbyterium.
Oficina Municipal de Turismo     ▲
Marqués de Santa Cruz, s/n - 33007 Oviedo. -  Tel. en Fax: +34.985.227.586.   * Een mooie en complete Spaanstalige brochure is Oviedo, Guía turística.