| KRUIDEN uit
Toscane , naar
overzicht
Mediterrane Culinaria.
Reeds in de Oudheid was bekend welke
kruiden de spijsvertering bevorderden en welke soorten een geneeskrachtige
werking hadden.
De Griekse arts Hippocrates
liet nauwkeurige botanische en
geneeskundige beschrijvingen na van bepaalde planten en ook de Romeinse
geleerde Plinius kende beslist de planten in zijn kruidentuin. In de
Middeleeuwen bleef het kweken van kruiden beperkt tot een paar kleine
kloostertuinen, maar de door de Oudheid beïnvloede Renaissance ontdekte
opnieuw de mogelijkheden van kruiden en hun betekenis voor keuken en
lichaam. Toen in de 15e eeuw in Pisa en Padua kruidentuinen werden
aangelegd, wilde Florence niet achterblijven en Cosimo de Medici gaf
opdracht voor de aanleg van de Giardini dei semplici. Lucca en Siena
sloten zich bij het voorbeeld aan.
Het kruidige groen werd al snel tot een
cultus, want de onopvallende planten leverden tenslotte veel goeds voor
lichaam en ziel.
Peterselie gold als aansterkend middel, hielp tegen
nieraandoeningen en, zoals Plinius beweerde, genas zelfs vis wanneer het
kruid fijngehakt in het aas werd gestopt. Basilicum verhielp maagklachten
en hielp bij misselijkheid. Salie had een antiseptische werking en tijm
bestreed door te veel drank veroorzaakte hoofdpijn. Rozemarijn versterkte
de zenuwen, pepermunt had een opwekkende werking. Dragon zou helpen bij
slangenbeten. Bernage bracht troost, moed en verzachting bij
spierverrekkingen. Venkel maakte kinderen rustig. Het was dan ook
begrijpelijk dat iedereen van de kracht van kruiden wilde profiteren.
Nu wordt aan de keukenkruiden weliswaar geen grote geneeskrachtige
werking meer toegeschreven,
maar ze zijn beslist niet meer weg te
denken. Vooral Toscane is een waar kruidenparadijs, er groeien veel soorten
in het wild en zelfs in de steden kweken de bewoners op het kleinste
balkon wat basilicum, salie of rozemarijn in bloembakken of kleine
aardewerken potten om de geurige blaadjes en stengels bij hun culinaire
experimenten paraat te hebben.
Kruiden soorten
Venkel
Venkel (finocchio) groeit in het zuiden van en langs de kant van de
weg. In de keuken kunnen naast de knollen de stengel, bladeren en zaden
gebruikt worden. Venkel brengt de Toscaanse finocchiona op smaak.
Peterselie
Iemand die geen feestje of gebeurtenis overslaat, wordt in Italië come
il prezzemolo genoemd, 'net peterselie', want peterselie wordt ook overal
in gebruikt. Het universele kruid is niet alleen in Toscane geliefd.
Peterselie past goed bij vis, salade, groente en paddenstoelen, maar brengt
ook soep en ingewanden op smaak.
Basilicum
Basilicum (basilico) is een niet weg te denken kruid in de Middellandse-Zeekeuken. Zodra we het aanraken of zijn blaadjes afstropen,
verspreidt het zijn karakteristieke geur. Basilicum hoort in een salade,
in tomatensaus en bij de typisch Toscaanse bruschetta, knapperig
geroosterde sneetjes brood.
Rozemarijn
De lipbloemige rozemarijn, rosmarino of ramerino, groeit in Italië in
het wild. De spitse blaadjes van het kruid passen goed bij gebraad en vis,
maar ook bij veel zoete gerechten, zoals castagnacrio, de lekkere
kastanjetaart uit de Maremma.
Salie
Salie (salvia) begeleidt vis- of vleesgerechten en brengt de marinade
voor veel wildgerechten op smaak. Gebakken salieblaadjes smaken eveneens
heel goed.
Munt
In Toscane wordt vooral de kleinbladige pepermuntsoort menta nepetella
gebruikt. De blaadjes van deze lipbloemige worden toegevoegd aan
paddenstoelen en smakelijke stoofgerechten. Het krachtige kruid mag ook in
veel salades, groentegerechten en diverse kruidenlikeuren niet ontbreken.
Dragon
Kip en vis smaken met dragon (estragone, serpentaria) zeer goed. Het kruid
wordt graag gebruikt om azijn te aromatiseren. De blaadjes kunnen echter
ook in beslag gedoopt en in olie gefrituurd worden. Volgens de legende werd
dragon rond 744 voor het eerst door de Fransen in St. Antimo bij
Montalcino gekweekt.
Tijm
Tijm (timo) is een kruid voor vleesgerechten en past goed bij varken, lam
en wild. Hij groeit bijna overal en kan zonder veel moeite verzameld
worden. Tijm brengt ook sauzen op smaak en wordt vaak in kruidenlikeuren
verwerkt.
Bernage
De bloemen van bernage (borragine of borrana, zoals de Toscanen
zeggen) verfijnen salades. De bladeren kunnen net als spinazie bereid of
gebakken worden.
Bron is Culinaria Italia, Könemann. ISBN: 3-8290-2903-9. U vindt hier
ook een keur van recepten behorend bij bovengenoemde producten. Prachtig
geïllustreerd werk! Nog sporadisch verkrijgbaar. Van Uitgeverij
Könemann is ons geen URL, WAP of EMAIL bekend
** Hoe maak ik een
printversie van
de pagina"?
** Door
Tekengrootte te
wijzigen kunt u de leesbaarheid van de tekst sterk verbeteren.
▲
|