DUDROVNIK, naar overzicht Kroatië, naar kaartje Zuid-Dalmatië. Dubrovnik werd en wordt nog steeds de 'Parel van de Adriatische zee' genoemd. Zelfs de als cynicus bekend staande George Bernard Shaw noemde het een paradijs op aarde. Met zijn unieke ligging op een uitstekende rots, omgeven door reusachtige muren en bastions, spreekt deze oude, harmonieuze stad inderdaad zeer tot de verbeelding.

    
Volgens de sage gesticht door Kadmos, de bouwheer van Thebe en broer van de door Zeus ontvoerde Europa.
Er zijn inderdaad Griekse, Romeinse en vroegchristelijke vondsten gedaan, in de omgeving ook prehistorische. Niettemin is er pas sprake van systematische bewoning vanaf 639 toen Grieks­Romeinse vluchtelingen uit het zuidelijker gelegen Epidauros  zich op het rotseiland Lausa vestigden, later Rausa genoemd waaruit zich de naam Ragusa ontwikkelde. Daartegenover, op het vasteland, lag de Slavische nederzetting Dubrava, eikenbos.
Door aanvallen van piraten en Saracenen in elkaars armen gedreven
sloten de Slaven en de Grieks-Romeinse vluchtelingen een pact en stichtten de onafhankelijke Republiek Ragusa, die echter in 1205 onder Venetiaans bestuur kwam. Door slimme tactiek en diplomatie, waardoor ook het verdere verloop van de geschiedenis wordt gekenmerkt, wist men verschillende privileges te behouden tot het in 1235 zelfs lukte eigen bestuur te verwerven, hetgeen in 1272 in de statuten van de stad vastgelegd werd.
De politiek in Ragusa werd bepaald door de adel.
Zij vormde de zgn. Grote Raad, die elk jaar de Kleine Raad, ministeries en wetgevende macht, en de Senaat, o.a. rechtspraak, koos. De stad werd gerepresenteerd door een, uit de Kleine Raad gekozen rector, die gedurende één maand het hoofd was van de drie raden. In 1358 maakte de stad zich los van Venetië en onderwierp zich aan de Hongaars-Kroatische koningen die een nagenoeg volledige onafhankelijkheid garandeerden.
Van de 14de tot de 16de eeuw maakte de door machtige vestingwerken
en een sterke vloot beschermde stadsrepubliek haar grootste bloei door. Het was in de tijd van renaissance en humanisme een welvarend centrum van economie, wetenschap en kunst, dat plaats bood aan o.a. de natuurkundige Getaldic, 1568-1628, de arts Baglivi, 1668-1707, de Kroatische komediedichter M.Drzic, 1508-1567, en aan een schilderschool, N .Bozidarevic, M.Harnzic. Ook kon zich een eigen Slavische litteratuur ontwikkelen, waarvan de 17de-eeuwse D.Gundulic en J.Djurdjevic belangrijke vertegenwoordigers zijn.
Adel en stadsbestuur streefden naar vooruitgang:
in 1301 was er al openbare gezondheidszorg, in 1319 een apotheek, in 1347 een bejaardenhuis, in 1432 een weeshuis en reeds in 1416 schafte men de slavenhandel af. Er werden waterleidingen aangelegd en ziekenhuizen gebouwd. De stichting van hogescholen en bibliotheken zorgde voor een hoog ontwikkelingspeil van de bevolking. Na de slag van Mohacs, in 1527, werden de Turken de leenheren maar ook toen wisten de diplomatieke kooplui van Ragusa hun onafhankelijkheid en rijkdom te bewaren.
In de loop van de 17de eeuw verloor de stad, die door een aardbeving in 1667 bijna volledig werd verwoest,
de slag om de overzeese handel. De onafhankelijkheid wist men evenwel te bewaren, totdat in 1808 Napoleon bij decreet de Republiek bij zijn IIlyrische provincies inlijfde. In 1815 kwam de stad aan Oostenrijk en in 1918 aan Joegoslavië.
Jaarlijks vindt in juli en augustus het 'Zomerfestival van Dubrovnik' plaats. Theater- en concertzalen, straten en pleinen dienen dan als decor voor talrijke toneel- en muziekuitvoeringen.

Sv. Vlaho / H. Blasiuskerk, Luzaplein
De oorspronkelijk 14de-eeuwse kerk ging bij een brand in 1706 in vlammen op, waarna door M.Gropelli, in 1715, de huidige drieschepige barokkerk, met vierkante grondvorm, werd gebouwd. Op het hoofdaltaar staat het 14de-eeuwse, verguld zilveren beeld van de H. Blasius, de patroonheilige van de stad, die een miniatuur van de stad in zijn hand houdt. Het beeld wordt elk jaar op 3 februari in processie meegedragen.

Velika Gospa / kathedraal van de Moeder Gods Maria, Prid Dvorom
Deze enorme barokkerk werd tussen 1672 en 1713, volgens het ontwerp van A.Buffanili, gebouwd ter vervanging van een oude Romaanse kerk, die bij de aardbeving in 1667 werd verwoest. In het interieur bevinden zich een 15de-eeuws Vlaams drieluik, talloze laatrenaissance- en barokschilderingen van o.a. Palma Vecchio, Pordenone en Andrea del Sarto. Tot de rijkste kerkschat van Dalmatië behoort. naast de 'Hemelvaart van Maria' van Titiaan, een collectie van 138 gouden en zilveren reliekhouders uit de 12de tot 17de eeuw, waaronder een Byzantijnse kroon met delen van de schedel van de H. Blasius.

Dominicanenklooster, Ulicaiza medja
De kerk van het in de 13de eeuw gestichte en het uit de 14de en 15de eeuw daterende klooster is verschillende keren verbouwd, met name na 1667. Het oorspronkelijk Romaanse portaal is thans in grote trekken gotisch. De klokkentoren, 1390-1531, laat Romaanse, gotische en barokke elementen zien. De kloostergang, met een slanke, rijkversierde arcade, dateert uit de late 14de eeuw.
Tot de talrijke waardevolle schilderingen behoren:
de 'H. Magdalena en de H.Blasius' van Titiaan, 1554, de 'Nederdaling van de H.Geest' van G.Vasari, verschillende belangrijke werken uit van de zgn. schilderschool van Dubrovnik -  drieluiken van M.Hamzic en N.Bozidarevic en een polyptiek van L.Dobricevic - en een 17de-eeuwse 'Hemelvaart van Maria', signatuur ABD, met een miniatuur van de stad. Zeer de moeite waard is ook de kloosterschat, 14de-16de eeuw, alsmede de bibliotheek met manuscripten, 239 wiegendrukken en historische oorkonden.

Kerk van de Verlosser, Placa
Deze eenschepige kerk werd in 1528 door P.Andrijic uit Korcula gebouwd, façade in de stijl van de Lombardische renaissance. Pietro uit Urbino schilderde in 1527 de 'Hemelvaart', interieur.

Franciscanenklooster, Placa
Het gehele complex stamt uit de 14de eeuw. Aan de kloosterkerk bevindt zich boven het laatgotische portaal een piëta uit 1499 van de gebroeders Petrovic. De kansel stamt uit de 15de eeuw. In de kerk ligt het graf van de dichter J. Gundulic, die in 1638 is gestorven.
De aardbeving van 1667 maakte fundamentele herstelwerkzaamheden noodzakelijk.
Rond de fraaie kloostertuin is in de eerste helft van de 14de eeuw, door M.Brajkov uit Bar, een kloostergang gebouwd met gekoppelde zuilen waarvan de kapitelen met verschillende motieven zijn versierd, o.a. dierenkopjes uit de fabelwereld. In de 15de eeuw heeft een gedeeltelijke restauratie in gotische trant plaatsgevonden.
Een bezichtiging waard zijn bovendien
de kapittelzaal met zeven kapellen, de schatkamer, de bibliotheek met oude wiegendrukken en koraalboeken alsmede de apotheek, 1319.

H. Ignatiuskerk, Boskovicplein
Deze in 1725 gebouwde barokke jezuïetenkerk bezit de oudste klok van Dalmatië, 1355. De voormalige kloostergebouwen, Collegium Ragusinum, dateren uit 1738.

Andere kerken en kloosters
Het voormalige clarissen klooster,
bij de Pile­poort, werd in 1290 gesticht en in 1667 weer opgebouwd, thans restaurant.

In de buurt van het dominicanenklooster
liggen de kerk van de H. Sebastiaan uit 1469, de Romaanse kerk van de H. Nicolaas, met een gotisch zijschip en een renaissancefaçade uit 1607, het preromaanse Lucaskerkje uit de 11de eeuw en de in de renaissance verbouwde Verkondigingskerk met een portaal uit 1536.

Het St.Jacobskerkje, bij de Ploce-poort,
is de enige puur Romaanse kerk van Dubrovnik.

Het in 1222 gestichte benedictijnenklooster,
aan de oostelijke stads rand, werd in de 16de eeuw verbouwd. De kerk van de H. Lazarus, ten oosten van het fort Revelin, wordt al in de vroege 14de eeuw genoemd.

In de kerk van Onze Lieve Vrouwe van Dance,
op het gelijknamige westelijke schiereiland, gebouwd in 1457, zien we o.a. een veelluik van L.M. Dobricevic, 1465, en een drieluik van N. Bozidarevic, 1517. In de buurt van de H. Ignatiuskerk bevinden zich de ruïne van de l0de eeuwse H. Stephanuskerk en de barokkerk van de Moeder Gods van Karmen uit de eerste helft van de 17de eeuw.

Placa en Luzaplein:
De 300 meter lange, barokke huizenrij aan de hoofdstraat Placa, voormalige Stradun, vanaf de Pilepoort tot aan het Luzaplein, is, na de aardbeving van 1667, 'aus einem Gusz' gebouwd, hetgeen een unieke eenheid tot gevolg heeft.
De grote Onofriofontein,
aan het begin van de straat, heeft een zestienhoekig, overkoepeld waterbekken met zestien waterspuwers en werd in 1436 door de Napolitaan Onofrio della Cava vervaardigd.
Het Luzaplein is sinds lang het centrum van het openbare leven.
Hier bevinden zich o.a. de Roelandzuil uit 1418, waar de Senaat van de republiek lange tijd zijn proclamaties afkondigde, de in 1952 herbouwde klokkentorenloggia, de in 1929 gereconstrueerde klokkentoren, 1444, de in 1707 door M. Gropelli, op de plaats van een oudere, gebouwde voormalige hoofdwacht, de kleine Onofriofontein uit het midden van de 15de eeuw, het stadhuis en het Nationaal theater, beide 19de-eeuws.

Rectorenpaleis, cultuurhistorisch museum, Prid Dvorom
Het voornaamste gebouw van de stad diende destijds als woning voor de rector en zetel van de regering. Het oudste, vestingachtige paleis, uit 1435, werd door een explosie verwoest, waarna O. della Cava op dezelfde plaats een nieuw laatgotisch paleis bouwde dat echter al na 14 jaar, in 1465, ook door een explosie getroffen werd. Met name de bovenverdiepingen liepen grote schade op. Bij de daaropvolgende restauraties werd de majesteitelijke renaissanceporticus gebouwd, waarvan de bogen door krachtige zuilen met rijkversierde kapitelen worden gedragen. De barokke vormen zijn toegevoegd bij de wederopbouw na de aardbeving van 1667.
In het centrum van het paleis bevindt zich een atrium met arcaden, een trap, een 15de-eeuwse fontein
en een borstbeeld van de reder M.Pracat, 1638, die zijn vermogen aan de stad schonk en die de enige burger van Dubrovnik was voor wie men een monument liet oprichten. Boven een deur, die vroeger naar de Grote Raad leidde, staat geschreven: 'Obliti privatorum publica curate' , vergeet je eigen wel en wee, draag zorg voor de openbare zaak.
In het paleis is thans naast een omvangrijke wetenschappelijke bibliotheek,
met manuscripten en wiegendrukken, op de bovenverdiepingen het Kunsthistorisch museum gevestigd, met daarin o.a. de voormalige woning van de rector, die deze tijdens zijn ambtstermijn van een maand slechts zelden kon verlaten, meubels, ambtskledij, vaandels, portretten, oorkonden, kaarten en munten.

Sponza-paleis, Staatsarchief, Museum van de Socialistische Revolutie,  Luzaplein
Dit buitengewoon elegante paleis werd vermoedelijk tussen 1516 en 1522 volgens het ontwerp van P .Milicevic gebouwd. De vensters van de eerste verdieping vertonen min of meer gotische, die op de tweede verdieping renaissancevormen. Het paleis diende destijds als douanekantoor, It.spongia, ministerie van Financiën, korenschuur en academie. Bovendien werden er munten geslagen. De arcaden van de voorhal en in de binnenhof zijn ontworpen door N. en J. Andrijié uit Korcula. - Tegenwoordig biedt het paleis plaats aan het Staatsarchief, belangrijke documenten vanaf de 13de eeuw, en het Museum van de Socialistische Revolutie.

Vestingwerken
De geheel bewaard gebleven, massieve stadsmuur is wellicht de grootste bezienswaardigheid van Dubrovnik.
Bovendien is het uitzicht over de stad onvergetelijk. De muur heeft een lengte van 1940 meter, is plaatselijk 25 meter hoog en is aan de zeezijde 1,5 tot 3 meter, en aan de landzijde 4 tot 6 meter dik. Bovendien zorgen drie ronde en twaalf vierkante torens, vijf bastions en twee hoekversterkingen, buitenzijde, en de vesting van Sv. Ivan voor extra bescherming. Het geheel is ontstaan tussen de 12de en de 17de eeuw. Bouwmeesters waren o.a. N.Ranjina, 1319, Michelozzo, tot 1464, Juraj Dalmatinac, tot 1466, en P.Milicevic, tot 1516.
Oorspronkelijk waren er vier,
sinds 1866 zeven poorten, waarvan de Pilepoort, met boven de doorgang een beeld van de H.Blasius. en de Plocepoort, in het O., de bekendste zijn, beide 16de­eeuws.
De imposante Mincetatoren,
in het N.W., werd in de 16de eeuw door J. Dalmatinac. volgens een ontwerp van Michelozzo. gebouwd.
Tegenover de oudste Europese kazemattenvesting,
het fort Bokar, in het Z.W., waarin zich thans een lapidarium en een wapencollectie bevinden, ligt. buiten de muur. op een 45 meter hoge rots. de Lovrijenacvesting waaraan vanaf de 12de eeuw is gebouwd, tijdens het Festival theateruitvoeringen. In de destijds belangrijkste vesting Sv.Ivan, in het Z.O., is thans het etnografisch en marinemuseum, met aquarium,  gevestigd.
Vermeldenswaard zijn verder:
de Revelinvesting, O. van de Plocepoort, het zgn. kasteel,  in het Z.W., binnen de muur, op de plaats van de oudste nederzetting, en het in 1809 door de Fransen gebouwde Fort Imperial, in het N.. op de 412 meter hoge Sergius-berg, dat nu als restaurant is ingericht.

Andere bezienswaardigheden
In de Servischorthodoxe kerk, Ulica od Puca,
gebouwd in 1877, bevindt zich een iconenverzameling uit de 15de tot 19de eeuw.

De synagoge, Zidovska Ulica,
ten Z.W. van het dominicanenklooster, stamt uit de 15de eeuw maar werd in 1652 verbouwd.

Dicht bij de kathedraal liggen het bisschoppelijk paleis,
het gotische Zamanjinapaleis en het renaissancepaleis Skocibuha.

Verder zijn er tal van gotische, renaissance- en barokke villa's en paleizen,
bijv. het Sorkocevicpaleis en de zomervilla Gundulic, in het westelijk deel van de stad, buiten de muren, aan de Gruz- en Rijeka Dubrovackabocht.

In de voormalige 16de-eèuwse graanschuur Rupe , Ulica od Rupa, is nu een lapidarium alsmede een etnografische verzameling te bezichtigen.

In de kunstgalerie in de Put Frana Supilastraat
worden schilderingen uit renaissance, barok, rococo, 19de en 20ste eeuw tentoongesteld.

Omgeving
Lokrum, eiland, 1 km Z.O.,
Het schijnt dat in 1191 op deze plaats Richard Leeuwenhart is gestrand. Het bezichtigen waard is het in 1808 door de Fransen, op een stervormige plattegrond, gebouwde Fort Royal en bovendien het slot uit 1859 van aartshertog Maximiliaan van Habsburg, later keizer van Mexico, dat gebouwd is op de plaats van een 12de-eeuwse benedictijnenabdij. Verder is er het natuurhistorisch museum waarin de fauna in de omgeving van Dubrovnik wordt belicht.   

** Uw accommodatie in Kroatië kunt U goed boeken via Hotels/Appart.Kroatië.
** Via Hotels/Appart.Wereldwijd kunt u goed zoeken naar een accommodatie in 120 landen.
** Hoe maak ik een printversie van de pagina"?  ▲