|
BLARICUM, in het Gooi, provincie
Noord-Holland.
Het
Gooi wordt tegenwoordig beschouwd als één groot villadorp. Vier
eeuwen terug zag het er heel anders uit. Hier en daar lag er een
Saksische buurtschap. Schaapherders dwaalden met hun kudde over
de uitgestrekte heide. De boeren werkten op het
gemeenschappelijke bouwland, de eng, en lieten hun vee grazen op
de meent, de gemeenschappelijke weide, naar provincie
kaart, naar
plaatsnamen lijst
Nederland.
Er was toen een markengemeenschap die het gebruik van alle
gemeenschappelijke gronden regelde.
De rechten van de Gooiers op
die gronden gingen over van vader op zoon, vandaar dat ze Erfgooiers werden genoemd. De namen Meentweg en Engweg
herinneren in vele Gooise dorpen nog aan die tijd. In het
portaal van de Nederlands-Hervormde kerk van Blaricum staat de Erfgooiersboom die aan de vroegere boeren in het Gooi herinnert.
Het monument is uit één boom gehakt en toont koeienkoppen en
andere elementen uit het boerenleven.
Blaricum is de juiste plaats voor dit gedenkteken.
Het is n.l.
in het Gooi de best bewaarde agrarische nederzetting uit die
tijd en het is geen wonder dat Israëls, Mauve, Mondriaan en Singer naar Blaricum kwamen om er te schilderen. Ze vonden er
alles wat ze voor hun inspiratie nodig hadden: bos, heidevelden,
akkers, weiden, kronkelpaadjes, oude hoeven en landelijke
woningen. Ze behoorden tot de eerste vreemdelingen die het dorp
vanaf het einde van de vorige eeuw successievelijk van de
inheemse boerenbevolking zouden gaan 'overnemen'.
Kunstenaars,
intellectuelen, kooplieden en gepensioneerden lieten het
stadsrumoer voor wat het was en vestigden zich in Laren en
Blaricum,
om te genieten van landelijke rust en natuurschoon.
Zij lieten er villa's en buitenhuizen optrekken. Lange tijd
hebben de Erfgooiers zich hevig verzet tegen het bouwen van
woningen op hun gemeenschappelijke gronden. Pas in 1975 werd het erfgooiersschap officieel opgeheven. Veel grond is sindsdien
opgeofferd voor nieuwbouw, maar de nu nog resterende ca. 100 ha
weidegebied wenst Blaricum voor haar boerenstand als meent te
bewaren.
De kern van Blaricum - niet door nieuwbouw verstoord -
vertoont
nog steeds alle schilderachtigheid van een oud Goois boerendorp.
Er rondwandelend waant men zich terug in vroeger tijden.
Schijnbaar op willekeurige plaatsen zijn de boerderijen
neergezet. De meeste zijn van het Saksische hallehuistype en
hebben een laag rieten dak. Enkele boerderijen hebben een
hooiberg. Om de erven van elke twee of drie hoeven lopen paden.
Ze geven het centrum een labyrinthisch en knus karakter. Vóór
het woongedeelte van vele hoeven staan geschoren linden.
De
erven worden hier en daar gescheiden door fraaie hulsthagen.
De
meent aan de noordoostzijde van de William Singerweg
accentueert het oorspronkelijke karakter van het dorp. Niet voor
niets werd de dorpskom van dit typisch Gooise brinkdorp tot
beschermd dorpsgezicht verklaard. De boerderijen dateren er van
de 17e, 18e en 19e eeuw; ca. 40 staan op de monumentenlijst.
Vele hebben hun oorspronkelijke functie behouden. Andere zijn
tot woonboerderijen verbouwd.
Aan natuurschoon valt er rondom Blaricum nog veel te genieten.
Men kan heerlijk wandelen in het Gooisch Natuurreservaat, over
de Tafelbergheide en de Blaricummerheide.
Iets van de oude geschiedenis van Blaricum herleeft nog elk jaar
in augustus. Dan worden er tijdens de driedaagse kermis op
paarden en met versierde sjezen wedstrijden in het ringsteken
gehouden.
Bezienswaardigheden:
Erfgooiersboom,
in portaal van de N.H.-Kerk. Een uit één
boom gehakt monument ter herinnering aan de Erfgooiers. Het is
een werkstuk van de Blaricumse kunstenaar Graddus Lanphen.
NH.-Kerk, Torenlaan 5.
Ondanks de grote brand van 1696 is deze uit 1582
daterende kerk grotendeels behouden gebleven en bijzonder fraai
gerestaureerd. Het interieur is te bezichtigen na voorafgaand
overleg.
Gemeentehuis 'Huize Nederheem',
aan de Torenlaan.
Vroeger bewoond door de Amerikaanse schilder William H. Singer.
Zijn werk vormt de kern van het bezit van het Singer Museum
in Laren, dat na zijn dood door zijn vrouw in 1956 werd
gesticht.
Achter het gemeentehuis ligt een fraaie Gooise
heemtuin.
Zowel tuin als gemeentehuis (met
schilderijencollectie) zijn te bezichtigen.
Saksische
boerderijen,
rondom de 'Brink' in het centrum van Blaricum.
De Tafelberg,
een hoge heuvel, 2 km ten noordwesten van
Blaricum. Deze hoogte bood vroeger een prachtig uitzicht over
het fraaie bos- en heidelandschap in de omgeving.
Een deel van het Gooisch Natuurreservaat
ligt op het
grondgebied van de gemeente.
*
Bron: Dorpen in Nederland
Zoeken naar een
accommodatiebestemming (6498) in Nederland
Zoeken via
Hotels/Wereldwijd naar een accommodatie in 212 landen.
Algemene
informatie over Nederland
▲ |