|
BREDA, provincie Noord-Brabant. De gemeente omvat Breda, Bavel, Ulvenhout, Nieuw-Ginneken, Prinsenbeek en Teteringen. Bedrijvige stad in een deels nog steeds aantrekkelijke omgeving; de oude binnenstad, vooral de bebouwing rond de Grote Markt, heeft veel aangenaams te bieden, naar provincie kaart, naar plaatsnamen lijst Nederland
aan de samenvloeiing van Mark en Aa of Weerijs, onder de hoede van een baroniaal kasteel. In 1403 kwamen stad en baronie in bezit van de graven van Nassau, waarmee deze Duitse familie haar intrede in de Nederlandse geschiedenis deed. Tijdens de Opstand wisselde de belangrijke vesting meermaals van bezitter, o.m. in 1590 door de befaamde krijgslist met het 'turfschip'; de Spaanse herovering in 1625 werd vereeuwigd door Velázquez' schilderij 'Las Lanzas'. In de 18de eeuw raakte de stad in de versukkeling. De opleving na 1880 veranderde het stadsbeeld ingrijpend. Vooral in de jaren zestig is de binnenstad pijnlijk geschonden, o.m. door demping van de oude haven. Grote Kerk of O.-L.-Vrouwekerk (NH; Grote Markt). De kerk met haar fiere 98 m hoge toren heeft een in 1410 gereedgekomen koor; schip, dwarspand en toren van de kruisbasiliek volgden tot 1468. De houten torenspits brandde in 1694 af en werd in 1702 door de huidige vervangen. De kooromgang en de O.-L.-Vrouwekapel ontstonden omstreeks 1526. Bijzonder bezienswaardig in het rijke interieur zijn de prachtig gesneden koorbanken (midden-15de-eeuws), de preekstoel (rond 1640) en vooral het indrukwekkende grafmonument in renaissancestijl voor Engelbert II van Nassau († 1504) en zijn vrouw Cimburga van Baden (†1501). Het werd tussen 15361538 in opdracht van Hendrik III van Nassau uitgevoerd met de albasten figuren van Engelbert en Cimburga op een zwartmarmeren sokkel: Vier knielende albasten figuren op de hoeken van de sokkel torsen een eveneens zwartmarmeren zerk met daarop stukken van een ridderlijke wapenrusting. Begijnhof (Catharinastraat). Het begijnhof zou in 1240 volgens de overlevering zijn gesticht door Machteld van Diest, gemalin van Godevaert van Breda en Schoten. De 17 de- en 18deeeuwse huisjes liggen aan een fraai langwerpig binnenplein. De kapel in de zgn. Waterstaatsstijl is van 1837. De oorspronkelijke kapel aan de Catharinastraat (St.-Wendelinuskapel 1446) is later als Waalse Kerk in gebruik genomen. Kasteel (Kasteelplein). In Noord-Europa uniek voorbeeld van Italiaanse palazzo-architectuur. Het ontwerp van de Bolognees Thomas Vincidor werd ten dele uitgevoerd tussen 1536-1538 als luisterrijke residentie voor Hendrik III van Nassau. Het huidige voorkomen van het gebouw kwam tussen 16681681 tot stand naar ontwerpen van Jacob Roman, die in opdracht van stadhouder Willem III werkte. Het kasteel herbergt sinds 1826 de Koninklijke Militaire Academie. (De door de VVV georganiseerde stadswandeling doet het kasteel aan.). Catharinastraat. Gaaf straatje met enkele fraaie gevels, o.m. het huis Van Wijngaerde (l7de-eeuws, nr. 9), het Hofhuys (met sfeervolle binnenplaats; nr. 14) en de Lodewijk-XIV-gevel ernaast. Oud-Mannenhuis/De Beijerd (Boschstraat). In het voormalige gasthuis (1643) met zijn mooie bakstenen gevel en natuurstenen toegangspoort is tegenwoordig het cultureel centrum De Beijerd gevestigd. De binnenplaats is aan twee zijden omgeven door een zuilengalerij. Spanjaardsgat. De waterpoort van het kasteel, tussen de twee zevenhoekige vestingtorens - de Duiven- en Granaattoren - is van 1610. Stadhuis. De stadhouderlijke bouwmeester Philip Willem Schonck voegde tussen 1766-1768 het oorspronkelijke raadhuis en het huis 'Vogelsanck' samen tot één gebouw achter een eenvoudige voorgevel. In de hal hangt een goede kopie van Velázquez' schilderij 'Las Lanzas' ('De overgave van Breda'). Voor het trappenhuis en de raadzaal heeft Joep Nicolas in 1926 gebrandschilderde glazen gemaakt, waarop belangrijke gebeurtenissen uit de geschiedenis van de stad staan afgebeeld. Vismarkt. Open hal aan de Haven, met Dorische zuilen, uit het einde van de 18de eeuw. Stedelijk en Bisschoppelijk Museum (Grote Markt 19). Gevestigd in de voormalige vleeshal uit 1614, waarvan de gevel in 1772 geheel werd verbouwd. In de verzameling: religieuze kunstwerken, gravures en munten. Rijksmuseum voor Volkenkunde Justinus van Nassau (Kasteelplein 13). Het museum is gevestigd in het voormalige Gouverneurshuis uit 1606 (ingrijpend verbouwd in 1790) en biedt een overzicht van de Indonesische volkskunst. Cultureel Centrum De Beyerd (Boschstraat 22). Tentoonstellingen van moderne beeldende kunst. Andere bezienswaardigheden. De St.-Annakapel aan de Heusdenhoutseweg. De St.-Anthoniuskerk (RK) uit 1836-1837 aan de St.-Jansstraat. Het voormalige tuchthuis uit 1774 op de hoek Halstraat/Oude Vest. Uit dezelfde tijd de Hoofdwacht, hoek Halstraat/ St.-Jansstraat. Van het klooster St.-Catharinadal (Oude Vest) resteren de rijzige kapel (circa 1500) en een paar bijgebouwen. De kerk O.-L.-Vrouw van Altijddurende
Bijstand (RK) aan het Mgr. Nolensplein werd tussen 19511953 gebouwd
door M.J. Granpré Molière, de voorman van de Delftse School, die ook
zijn stempel heeft gedrukt op het omringende Heuvelkwartier.
Zoeken naar een
accommodatiebestemming (6498) in Nederland |