HOORN, provincie Noord-Holland. Ontstond als dijkdorp, groeide in de 14de eeuw snel uit tot markt- en handelsstadje. De grootste bloei volgde in 1560-1650, totdat de stad overvleugeld werd door Amsterdam. Hoorn herbergde Kamers van de Oost- en West-Indische CompagnieŽn en was ook het bestuurscentrum voor Noord-Holland. De 18de eeuw bracht verval, de 19de een lichte opleving als streekcentrum. Desondanks heeft het oude centrum veel moois bewaard, vooral langs de havens en rond het Rode Steen, naar provincie kaart, naar plaatsnamen lijst Nederland.

† † †
    
Noorderkerk (NH; Kleine Noord 32).
De fraaie laatgotische kerk werd gesticht in 1426, het middenschip ontstond in 1441, kruisbeuk en koor volgden in 1450, de zuiderzijbeuk in 1519. De kerk heeft een mooie inrichting: o.a. de laatgotische eikenhouten wenteltrap uit 1497, de preekstoel uit 1635 en de koorbanken uit 1642.

Oosterkerk (Grote Oost 60).
De in 1450 gestichte laatgotische kerk kreeg koor en dwarsschip in 1519; het oude schip werd in 1616 vervangen door het huidige eenbeukige schip met schitterende renaissancegevel. Het fraaie vieringtorentje ontstond waarschijnlijk rond 1600. In een venster uit 1620 is de zeeslag bij Gibraltar in 1607 afgebeeld.

Stadhuis (Nieuwstraat 23).
In 1796 werd het gemeentebestuur overgebracht naar het Logement van Gecommitteerde Raden (ooit een St.-Ceciliaklooster, gesticht in 1402, waarvan alleen nog de kapel over is). Aan de voorzijde bevindt zich een rijke dubbele renaissancetrapgevel uit 1613. De raadzaal met schitterende betimmering is rond 1787 gebouwd in de oude kloosterkapel als eetzaal voor de Gecommitteerde Raden (het dagelijks bestuur van het Noorderkwartier en West-Friesland).

Versterkingen.
De Maria- of Kruittoren aan de noordzijde is een deel van de nieuwe ommuring, waarmee in 1508 begonnen werd. Van hetzelfde model, maar veel groter, is de Hoofdtoren, een massieve verdedigingstoren uit 1532 met een sierlijk torentje uit 1651. Bij een vergroting van de stad ontstond in 1578 aan de oostzijde de renaissancistische Nieuwe Oosterpoort, waarboven een aardige wachterwoning uit 1601.

Waag (Rode Steen 8).
Het gebouw ontstond in 1609 naar ontwerp van Hendrick de Keyser. Voor de Waag staat een standbeeld uit 1893 van Jan Pietersz. Coen, de beroemdste zoon van de stad (geb. 1587) en stichter van Batavia (tegenwoordig Jakarta, hoofdstad van IndonesiŽ).

Westfries Museum (Rode Steen 1).
Het museum is ondergebracht in een van de mooiste gebouwen van Noord≠Holland, tot 1795 de zetel van Gecommitteerde Raden van het Noorderkwartier, gebouwd in 1631-1632. De rijke natuurstenen voorgevel met pilasterorde wordt aan de gezwenkte zijkanten en aan de top gesierd door zeven leeuwen met de wapens van de steden van het Noorderkwartier, en door spaarvelden met de wapens van West-Friesland en Oranje.

Andere bezienswaardigheden.
De middenpartij van de voorgevel van de voormalige' Sint-Sebastiaansdoelen (Achterstraat) dateert uit 1615, de linkervleugel met kolossale pilasterorde uit 1648, en het rechterdeel is laat≠18de-eeuws.

De schitterende gevel van het St.-Jansgasthuis (Kerkplein 39) ontstond in 1563 en is een van de mooiste gevels in vroegrenaissancestijl in Nederland.

Een keuze uit de vele kleine poortjes:
het poortje van de voormalige Admiraliteit uit 1607 achter de Grote Kerk (1881-1883), links daarvan het poortje van het voormalige Oude Vrouwenhuis uit 1610, twee Doelenpoortjes achter de Maria- of Kruittoren uit 1638 en het poortje van het Weeshuis in de Korte Achterstraat.

Vele oude woon- en pakhuisgevels uit de 17de en 18de eeuw vindt men o.m. aan de Grote Oost, Bierkade, Grote Noord, Veermanskade en op het Munnickenveld.

De zgn. Bossuhuizen bij de Oosterpoort worden alle drie gesierd met een fries met een afbeelding van de Slag op de Zuiderzee in 1573.

Prachtige patriciŽrshuizen staan aan de Grote Oost, waaronder het statige Foreestenhuis uit 1724 (nr. 43).

Het Claes Stapelshofje (Munnickenveld 21) werd gesticht in 1682.

Een paar karakteristieke 19de- en vroeg-20ste-eeuwse kaaspakhuizen zijn Appelhaven 6 en Bierkade 1 en 4.

Omgeving:
Schellinkhout
(3 km 0).
Aardig dorp achter de zeedijk; de hervormde kerk  is een mooi laatgotisch gebouw, het voormalige raadhuis (dat ook als waag diende) dateert uit 1765.

Spanbroek (12 km NW).
Het kleine raadhuis met twee trapgevels ontstond in 1598. In de laatgotische hervormde kerk bevindt zich een voortreffelijk werk van Rombout Verhuist, een epitaaf voor Johannes van Gheel, heer van Spanbroek (t 1668).

Sybekarspel (11 km NW).
Het hervormde kerkje uit 1547 bezit een fraaie preekstoel en een klok uit 1682. In het dorp vindt men nog een aantal stolphoeven, boerderijen waarvan het woon-, stal- en schuurgedeelte onder een piramideachtig dak verenigd zijn.

Wognum (5 km NW).
De laatgotische hervormde kerk (15de en 16de eeuw) heeft een mooie grote toren, een eenbeukig schip en een hoog koor.

Zoeken naar een accommodatiebestemming (6498) in Nederland
Zoeken via Hotels/Wereldwijd naar een accommodatie in 212 landen.
Algemene informatie over Nederland