|
Villach 9500 ,
Karinthië.
In 1240 wordt
Villach stad genoemd, de ommuring is sedert 1233 bekend. Van de
uitgebreide verdedigingswerken zijn slechts fragmenten over,
naar kaart
Oostenrijk, naar
stedenlijst Oostenrijk.
De tegenwoordig op één na grootste stad van Karinthië kijkt terug op een
geschiedenis van meer dan 2000 jaar.
De oudste vondsten, de grafheuvels
op de Napoleonweide, verwijzen naar de Hallstatt-cultuur van de vroege
ijzertijd. In de Romeinse tijd werden de nederzettingen bij de overgang
over de Drau (zowel economisch als strategisch belangrijk) Santieum en
Bilachinium genoemd. In de Karolingische periode was deze plaats, ook
als grens tussen het patriarchaat Aquileia en het aartsbisdom Salzburg,
van grote betekenis. Onder Hendrik II kwam Villach aan de bisschoppen
van Bamberg (1007). Het bleef onder hun directe heerschappij tot 1759,
toen keizerin Maria Theresia stad en streek voor een miljoen gulden
opkocht. .
De stad beleefde haar grootste bloei in de 15de en de 16de eeuw.
De invloed van de lutheraanse reformatie, de
contacten met het wereldse humanisme en de bijzondere economische
positie van de stad vormden zowel de materiële als de geestelijke voedingsbodem
voor de belangrijke prestaties die de stad op kunstzinnig gebied
leverde. Slechts namen van schilders en beeldhouwers als Thomas von
VIllach, Lukas en Heinrieh Tausmann en Urban Görtschacher hoeven in dit
verband genoemd te worden.
De mooie, laat-middeleeuwse stadsaanleg ondervond
ernstige schade
tijdens de Tweede Wereldoorlog en ten gevolge van bouwkundige
veranderingen in de 20ste eeuw. Het prachtige renaissancestadhuis van de
familie Khevenhüller viel ten offer tijdens een bombardement.
Hauptstadtpfarrkirche St.-Jakob.
Deze kerk heeft waarschijnlijk enkele voorgangers gekend. Het
tegenwoordige gebouw is in hoofdzaak gotisch. Na een aardbeving in 1348
werd in ca. 1370 het koor en omstreeks 1460 het schip opnieuw
opgetrokken. Respectievelijk in 1462 en in 1482 werden stichterskapellen
toegevoegd: aan de zuidzijde de kapel ter ere van Katharina von Görz en
aan de noordzijde de kapel ter ere van Georg Leiniger. Voor de westgevel
van deze driebeukige hallenkerk staat een machtige toren, die met het
middenschip is verbonden door een dwars geplaatste neogotische voorhal.
Binnen is een harmonische ruimtelijke indeling ontstaan door de
plaatsing van tien ronde zuilen. De slingerende ribben in de gewelven
zijn waarschijnlijk pas na de brand van 1524 aangebracht. Het gewelf in
het koor, de beschilderingen en het stucwerk zijn 17de-eeuws. De Zuidwand
in het koor draagt een fresco met Christoffel uit het eind van de 15de
eeuw. Het gebeeldhouwde reliëf daarnaast, met een Aanbidding en een
mantelmadonna, dateert uit 1400.
Van bijzondere kwaliteit zijn de talrijke grafmonumenten.
De
belangrijkste zijn: in de zuidelijke zijbeuk het roodmarmeren graf
van Balthasar von Weissbriach (gest. in 1484), een
streng, vroeg werk van H. Valkenauer uit Salzburg, dat de ridder in zijn
volle wapenrusting uitbeeldt, en in de Görzkapel het graf van Siegmund
von Dietrichstein (gest. in 1533), een werk van Loy Hering. De
achtergrond - strenge renaissancistische architectuur - staat in scherp
contrast met de vloeiende lijnen van de gotische figuur.
In de kapel van
de familie Khevenhüller
tonen de twee grafreliëfs de nieuwe opvattingen
die in de renaissance opgeld deden ten aanzien van lichaam en ruimte.
Het was de triomf van de nieuwe beeldhouwkunst de herinnering aan de
overledene, door de levendigheid van de uitbeelding, onsterfelijk te
kunnen maken. Beide stenen dateren uit het midden van de 16de eeuw. Uit
dezelfde tijd stamt de interessante gebeeldhouwde preekstoel van G.
Seliger, met Bijbelscènes in reliëf op de sokkel. De altaarversiering
dateert uit de 18de eeuw. Het meer dan levensgrote crucifix op het
laatbarokke hoogaltaar is echter van 1502. Het is een laatgotisch
meesterwerk dat het lijden van Christus expressief weergeeft.
Villach, Hauptstadtpfarrkirche St.-Jacob. 1 Koor; 2
Khevenhüller-kapel; 3 Leiniger-kapel; 4 Versterkte toren op het westen;
5 Zuidwand van het koor, Christoffel-fresco; 6 Grafmonument van
Balthasar von Weisspriach; 7 Görz-kapel, Dietrichstein; 8 Preekstoel; 9
Hoogaltaar
Villach. Stadtpfarrkirche hl. Kreuz. 1 Octogoon met koepel; 2
Westelijke façade met twee torens; 3 Hoogaltaar; 4 Preekstoel
Stadtpfarrkirche hl. Kreuz, St.-Peter.
Dit laatbarokke gebouw is interessant vanwege zijn kruisvormige
plattegrond, de koepel boven de octogoon en de
façade met twee torens van drie verdiepingen. Hier wordt het barokke
ruimteprincipe duidelijk geïllustreerd: alle vormgevende en tektonische
krachten zijn erop gericht de ruimtelijke grenzen op te heffen,
ornamenten en afbeeldingen aan te passen aan de omgevende architectuur
en de blik te leiden naar belangrijke plaatsen,
altaren, preekstoel, gewelven. Rijk versierd zijn de altaren en de
preekstoel, evangelisten, Mozes, Deugden.
Stadtpfarrkirche St.-Martin.
Deze kerk werd waarschijnlijk reeds in 979 in een oorkonde genoemd; het
tegenwoordige gebouw is na het instorten van de toren geheel nieuw
opgetrokken. Kostbare inrichting: op het barokke hoogaltaar is een
laatgotisch uit hout gesneden reliëf,
mantelmadonna, gemonteerd. In de zuidelijke
vleugel van het transept staat een mooie piëta. Het motief van de moeder
Gods met haar dode zoon krijgt in de late middeleeuwen steeds meer
aandacht. Het aangrijpende thema, het meestal kleine formaat en de
dikwijls afgezonderde plaatsing van dergelijke beeldhouwwerken wijzen op
een toenemende persoonlijke geloofsbeleving. Opvallend zijn ook de twee
maniëristische schilderstukken aan de zuidelijke wand in het schip
en op de orgeltribune.
Museum, Widmanngasse 38.
In de binnenhof bevindt zich een fragment van de oude stadsmuur met een
gereconstrueerde weergang. In het gebouw zijn talrijke vondsten
uit de oudheid en de prehistorie tentoongesteld; voorts kunst,
kunstnijverheid en folklore vanaf de middeleeuwen tot heden.
Andere bezienswaardigheden.
In de parochiekerk St.-Leonhard
bevinden zich gotische wandschilderingen uit 1400 en een klein,
laatgotisch uit hout gesneden altaar.
De Altstadt
is de moeite van een rondwandeling zeker waard.
Wat na 500 jaar
oorlogen,
aardbevingen en branden nog aan mooie burgerhuizen,
o.a. portalen, trappen, galerijen,
is overgebleven, bewijst hoe belangrijk de burgerij in de 16de eeuw was,
Widmanngasse. Het pand nr. 18 op de Hauptplatz bevat de
Paracelcushof, Villach is de
geboortestad van de beroemde arts en humanist.
In de Klagenfurterstrasse
staat een mooie beeldzuil uit het eind van de 14de eeuw, met
laatgotische scènes.
Schloss Mörtenegg:
dit renaissancegebouw van
drie verdiepingen was de representatieve residentie van de heren von
KhevenhülIer, die op grond van hun economische macht in de adel verheven
werden.
** Uw accommodatie in geheel Oostenrijk kunt U goed boeken via
Hotels/Appartementen/Oostenrijk
** Via
Hotels/Appartementen/Wereldwijd kunt u goed zoeken naar een
accommodatie in 102 landen.
▲ |