|
AALDEN,
ca. 12 km ten westen van Emmen, provincie
Drenthe,.
Aalden, gemeente Coevorden, wordt wel het mooiste dorp van Drenthe genoemd, en het is
waar dat bijna nergens het karakter van 'De Olde Landschap' nog
zo goed tot zijn recht komt als hier. Over dat landschap schreef
Vincent van Gogh in een brief dat 'indien ik niet voor altijd
hier kon zijn, ik liever 't maar niet gezien had'. Kijkend naar
de akkers, weide- en heidevelden, bossen en hoeven kan men zich
de gehechtheid van onze 'boeren schilder' aan dit land
voorstellen. Het is geen wonder dat de televisieverfilming van
Anne de Vries' beroemde boek 'Bartje' in deze omgeving is
opgenomen. Naar
plaatsnamen lijst in Nederland.
Oud-Aalden,
het oudste gedeelte, is al vele jaren geleden tot
beschermd dorpsgezicht verklaard. Het ligt aan de Aalder es en
bestaat uit een tiental oude boerenhoeven die zijn gegroepeerd
rondom een driehoekige brink, die met hoge eikenbomen is
beplant. De hoeven zijn van het z.g. hallenhuistype: ze hebben
het karakteristieke laag neerhangende rieten dak en een diepe 'onderschoer'.
De meeste staan met hun inspringende schuurdeur naar de weg
gekeerd (de z.g. 'achterbaander') zodat de oogstwagens direct
van het bouwland de schuur kunnen binnenrijden. Enkele hoeven
dateren uit de 18e eeuw, de meeste echter uit de 19e. Eén hoeve
werd zelfs al op het einde van de 17 e eeuw gebouwd: 'Het Hoes
van Hol An'. Het is een gaaf voorbeeld van de prachtige
boerenbouwkunst uit die tijd. Het pand werd in 1965 zowel van
binnen als van buiten deskundig gerestaureerd. Men kan er
binnengaan want het is tot cultureel centrum en restaurant
ingericht. Pannekoeken zijn de specialiteit van het huis.
Dat dit Drentse esdorp zo zuiver bewaard is gebleven komt
doordat het eeuwenlang buiten de gebaande wegen heeft gelegen.
De Kring OudAalden en Monumentenzorg zien toe dat het
sfeervolle gehucht niet 'ontsloten' wordt en dat er op de Aalder
es geen huizen worden gebouwd.
Bezienswaardigheden
Boerenhoeven,
eeuwenoude hallenhuizen rondom de brink, w.o. 'Het
Hoes van Hol An' (1668), OudAelden 11, ingericht tot cultureel
centrum met expositieruimten en pannenkoekenrestaurant.
Brink,
met oude hoge eiken.
Molen 'Jantina Helling', op een heuveltje
aan de rand van de Molenes. Achtkante beltkorenmolen uit 1891,
gerestaureerd in 1952. Te bezichtigen.
Rijdt u van Aalden enkele km in zuidoostelijke richting dan
bereikt u een ander gaaf gebleven Drents esdorp:
Benneveld ca. 10 km ten westen van Emmen.
Als u van Emmen naar Beilen rijdt en bij Zweeloo afslaat kunt u Aalden bezoeken dat aan de zuidzijde van Zweeloo grenst. Rijdt u
daarna enkele km in zuidoostelijke richting dan komt u in Benneveld. Evenals Aalden is Benneveld een gaaf gebleven Drents esdorp, dat Monumentenzorg terecht als een te beschermen
dorpsgezicht beschouwt.
De ca. vijftig boerenhoeven die het dorp telt zijn merendeels
van het hallenhuistype en hebben het karakteristieke laag
neerhangende rieten dak. Ze staan tussen oud geboomte kriskras
bij elkaar aan de rand van de Bennevelder es en de Lutke-es.
Hekken of andere vormen van erfafscheiding zijn er niet.
Kronkelende paden langs de erven maken het dorp tot een gezellig
labyrint. De ruime brink is beplant met oude eiken en enkele
linden.
Opvallend is de netheid van het dorp;
de Bennevelders laten zich
dan ook graag op hun properheid voorstaan. Maar nog
opmerkelijker is het ontbreken van een kerk en een centrum. De
dorpelingen gaan 's zondags in Zweeloo of Aalden ter kerke. Daar
doen ze ook hun boodschappen, want Benneveld telt niet één
winkel. Wel is er een café; de waard is tevens boer.
Het graan op de akkers en het vee in de weiden maken duidelijk
dat de Benneveldse boeren er een gemengd bedrijf op na houden.
De akkers liggen op de oude essen bijeen; de weilanden liggen
aan de stroompjes. De overige gronden, het 'veld' genoemd, zijn
sedert enkele tientallen jaren ontgonnen. Vroeger waren het
onafzienbare heidevlakten. Nu is het vruchtbaar akkerland en
staan er hier en daar fraaie boomgroepen en bosjes.
Heel vroeger heette het dorp Bonneveld.
Met die naam komt het
voor in een stuk van 1276. Het oude woord 'bone' of 'bonne'
betekent vlechtwerk, beschoeiing. Het dorp heette dus naar een
beschoeiing in de stroom én naar het veld langs het groenland
waarop het gebouwd is. De uitspraak van 'bonne' verschilt niet
veel van 'benne' ; zo is Bönneveld later Benneveld geworden.
Indrukwekkende monumenten heeft Benneveld niet te bieden. Maar
als u een ongerept boerendorp in een mooie omgeving wilt zien
dan bent u hier goed terechtgekomen.
Bezienswaardigheden:
Boerenhoeven uit 18e en 19e eeuw, van het hallenhuistype,
boerderij bestaande uit een in vertrekken afgescheiden grote
langwerpige ruimte en een laag, op de zijwanden neerhangend dak,
synoniem: hallenboerderij.
* Bron:
Dorpen in Nederland
Zoeken naar een
accommodatiebestemming (6498) in Nederland
Zoeken via
Hotels/Wereldwijd naar een accommodatie in 212 landen.
Algemene informatie
over Nederland
▲ |